Ποιος φοροδιαφεύγει πιο πολύ;

Θα ήθελα να σας υπενθυμίσω ότι όταν μας έσπρωξαν σ’ αυτή την κατρακύλα το επιχείρημα γι αυτή την απόφαση ήταν ότι η Ελλάδα είχε μεγάλο χρέος, διότι είχε μεγάλο έλλειμμα και ότι ο λόγος για το μεγάλο αυτό έλλειμμα, πέραν των δημοσίων υπαλλήλων ήταν και η εκτεταμένη φοροδιαφυγή. Πόση όμως ήταν αυτή η φοροδιαφυγή, στο όνομα της οποίας κάποιο καιρό πίσω, ολόκληρες διμοιρίες ΜΑΤ έφτασαν στο σημείο να ξεσπιτωθούν, για να συλλάβουν επ’ αυτοφόρω την προσωποποίηση της φοροδιαφυγής, την Υδραία ταβερνιάρισσα, δηλαδή;

Ένα μέτρο προσδιορισμού της φοροδιαφυγής είναι μέσω της υστέρησης των φορολογικών εσόδων ως ποσοστό του ΑΕΠ, από το μέσο όρο της Ευρωζώνης. Με ένα χοντρικό υπολογισμό, η υστέρηση αυτή στη δεκαετία 2000-2009 ήταν κατά μέσο όρο 5.3% του ΑΕΠ. Για ένα μέσο ΑΕΠ περίπου στα 200δις, η μέση ετήσια φοροδιαφυγή στην Ελλάδα ανερχόταν στα 5.3 * 200= 10.6 δις. Για ένα πληθυσμό στα 11εκατ., η κατά κεφαλή φοροδιαφυγή μπορεί να υπολογιστεί χοντρικά στα 1000 ευρώ.

Μόλις χθες πληροφορηθήκαμε ότι στην ΕΕ η φοροδιαφυγή τρέχει με 1 τρις ευρώ. Ο πληθυσμός της ΕΕ είναι στα 500 εκατ. Αν διαιρέσουμε το 1 τρις με τα 500 εκατ., βγαίνει ότι η κατά κεφαλή φοροδιαφυγή εντός της ΕΕ ανέρχεται στα 10¹²/5 10⁸=2000 ευρώ.

Δηλαδή, η φοροδιαφυγή στην ΕΕ είναι κατά μέσο όρο διπλάσια της φοροδιαφυγής στην Ελλάδα.  

Αλλά ακόμα και να κάνουμε λάθος στην προσέγγιση της φοροδιαφυγής και να είναι στα 19 δις, όπως κάπου το πήρε το μάτι μου, τότε το πολύ-πολύ η κατά κεφαλή φοροδιαφυγή στην Ελλάδα να είναι στα 1700 ευρώ, δηλαδή πάλι μικρότερη απ’ ότι υπολογίζεται στην ΕΕ.

Κι όμως, η Ελλάδα βρέθηκε στο στόχαστρο, απλά γιατί έτσι μπόρεσαν να ενοχοποιήσουν ένα ολόκληρο λαό και να τον τσακίσουν. Αν επρόκειτο να εφαρμοστεί ποτέ κάποιος αντιρατσιστικός νόμος πανευρωπαϊκά, τότε η πρώτη που θα έπρεπε να καταδικαστεί υποδειγματικά θα ήταν η Γερμανία.  

Αλλά, το ευρωπαϊκό σκυλολόι έπεσε για άλλη μια φορά έξω στους υπολογισμούς του. Θεώρησε προφανώς όταν εφαρμόζοντας μια τελική λύση στην Ελλάδα, θα γλίτωνε το ίδιο και δεν θα βρισκόταν σήμερα στη δυσάρεστη θέση να αναγκάζεται τώρα να βάζει χέρι στους προστατευόμενούς του φορολογικούς παραδείσους και να ξεμπροστιάζει πολυπαινεμένες, της νέας οικονομίας, εταιρίες όπως Google, Apple, Vodafone, Starbucks κλπ.

Δεν το ήξεραν οι φωστήρες της οικονομίας τι συμβαίνει με τις ξεχειλωμένες τρύπες του φορολογικού τους συστήματος; Δεν ήξεραν τα έντυπα και οι δημοσιογράφοι που τα επικουρούν, για τον χορό που είχε στηθεί; Φυσικά και ήξεραν. Πολύ καλά μάλιστα, μιας και οι ίδιοι τις είχαν δημιουργήσει.

Αλλά, στην ανάγκη, αποφάσισαν να θυσιάσουν και μερικές, μέχρι να κοπάσει ο θόρυβος και να ξεθυμάνει πρόσκαιρα η οργή. Σε λίγο καιρό, όλα πάλι το ίδιο είναι. Τουλάχιστον, όλο αυτό το διάστημα έχουμε μάθει πολλά. 

Είναι κρίμα, όμως όλη αυτή η γνώση να παραμένει σε ύπνωση και να μην αξιοποιείται.

Ο Άιχμαν στην Αθήνα

Η Χάνα Άρεντ, το ’63, γράφει το βιβλίο «ο Άιχμαν στην Ιερουσαλήμ» στο οποίο περιγράφει στιγμές και σκέψεις που της γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια της δίκης του, μέρος της οποία παρακολούθησε για κάποιες μέρες ζωντανά. Όπως υποδηλώνει και η υποσημείωση του τίτλου, «Η κοινοτοπία του κακού» ο Άιχμαν εκπλήσσει την Άρεντ διότι δεν αναγνωρίζει στο πρόσωπό του τα χαρακτηριστικά εκείνα τα οποία περιμένει κανείς να συναντήσει σ’ ένα τέρας, που επιβαρύνεται με εκατομμύρια δολοφονίες.

Ο Άιχμαν δεν στέλνει στα στρατόπεδα τους Εβραίους επειδή τους μισεί. «Δεν νοιώθω μίσος για τους Εβραίους» δηλώνει κατά τη διάρκεια της δίκης, «απλώς υπάκουα στις εντολές του Φύρερ, απλώς υπάκουα στο Νόμο, απλώς ήθελα να είμαι καλός στη δουλειά μου».

Η Άρεντ βρίσκει τον Άιχμαν εντελώς φυσιολογικό, ψυχολογικά ισορροπημένο και κοινότοπο και βγάζει το συμπέρασμα ότι δεν υποκρίνεται όταν λέει ότι απλώς θέλει να κάνει καλά τη δουλειά του εκτελώντας πιστά αυτό που υπαγορεύει ο Νόμος, δηλαδή ο Φύρερ. Ο Άιχμαν δεν εκπροσωπεί παρά τον γραφειοκράτη, τον άνθρωπο ενδιάμεσο κρίκο, που έχει το καθήκον να πάρει αυτή τη στοίβα με χαρτιά από το ένα τραπέζι και να τη μεταφέρει στο άλλο, ή να μεταφέρει μια εντολή από το ένα γραφείο στο άλλο.

Η δουλειά του γραφειοκράτη δεν είναι να σκέφτεται και να εκφράζει αμφιβολίες γιαυτό που του έχει ανατεθεί, δεν είναι να προτάσσει την ηθική του συνείδηση, αντιπαραβάλλοντάς την με την ηθική της εντολής, ούτε να προτείνει βελτιώσεις και αντιρρήσεις, παρά να παραλαμβάνει και να εκτελεί τις εντολές, διατηρώντας ακέραιη την αλυσίδα μεταβίβασης από την κεφαλή ίσαμε τον τελευταίο της κρίκο.

Ο Άιχμαν έχει αυτές ακριβώς τις ιδιότητες, και μέχρι το τέλος δεν αισθάνεται ενοχή για τις πράξεις που του αποδίδονται, μιας και δεν θεωρεί ότι τις έκανε. «Εγώ δεν σκότωσα ποτέ μου κανέναν άνθρωπο», ομολογεί. Ο Άιχμαν μπορεί αργότερα να λυπηθεί για τους Εβραίους που εξολοθρεύτηκαν στο Άουσβιτς, αλλά δυσκολεύεται να καταλάβει ότι κι αυτός ο ίδιος συνέβαλλε στο έγκλημα.

Πριν από κάμποσο καιρό, έγραφα για τον «Συναισθηματικό κόσμο της κ. Λαγκάρντ» την περίοδο που εξέφραζε τη συμπόνια της για τα φτωχά παιδιά του Νίγηρα, σε αντιπαράθεση με τα ελληνόπουλα, τα οποία θεωρούσε προνομιούχα και ανάξια να καταστούν λήπτες ευγενών συναισθημάτων. Τότε, είχα εκφράσει την άποψη ότι η κ. Λαγκάρντ αποστασιοποιείται ακούσια και αυθόρμητα, και ότι όντως νοιώθει συμπάθεια για τα φτωχά παιδιά του Νίγηρα, τα οποία γνωρίζει μέσα από τις ιλλουστρασιόν εικόνες του National Geographic, καθ’ ότι αδυνατεί να αναγνωρίσει ότι τα παιδιά αυτά έφτασαν στο σημείο να προκαλούν συμπάθεια, όχι από κάποια φυσική θεομηνία, αλλά από τις πολιτικές του οργανισμού του οποίου προεδρεύει. Αυτό η κ. Λαγκάρντ δεν μπορεί να το δει, όχι γιατί παίζει άμυνα και κρύβεται, αλλά γιατί είναι ανήμπορη να αντιληφθεί και να σκεφτεί τις παράπλευρες συνέπειες πίσω και πέρα από τις εντολές που μεταβιβάζει.

Η κ. Λαγκάρντ, καθώς και όλοι οι όμοιοί της, όπως κι αυτοί που εκπροσωπούν την Τρόικα δεν είναι παρά μια τυπική γραφειοκράτισσα, που μεταφέρει εντολές από τα γραφεία των οικονομικών επιτελείων της στις κατά τόπους κυβερνητικές γραφειοκρατίες. Οι κάθε λογής «μονόδρομοι» δεν είναι παρά η αλυσίδα, ο δίαυλος εντολών που πρέπει να κρατηθεί ανέπαφος σε όλο του το μήκος, χωρίς να σπάσει.

Οι Λαγκάρντ, οι Τόμσεν, οι Μαζούχ, οι Μορς και οι λοιποί τόσο εδώ, όσο κι από όπου αλλού πέρασαν, υπακούουν σε ό,τι έχουν αποδεχτεί σαν αδήριτους και αναπόδραστους οικονομικούς νόμους και διαπράττουν, υπακούοντάς τους, μαζικά εγκλήματα για τα οποία ουδέποτε ένοιωσαν ή νοιώθουν υπεύθυνοι και ένοχοι. Προσπαθούν, απλά, να κάνουν τη δουλειά που τους ανατέθηκε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, ώστε να διατηρήσουν τη θέση τους, τα προνόμιά τους, ίσως και για να πάρουν προαγωγή.    

Όπως κι ο Άιχμαν τελικά…

ΥΓ. Η ταινία είναι της Μαργκερίτ φον Τρόττα και παίζεται αυτές τις μέρες στην Αθήνα

Το Ελληνικό "Success Story"

Τον τελευταίο καιρό τρίβουμε τα μάτια μας και δεν πιστεύουμε σ’ αυτό που βλέπουμε, τεντώνουμε τ’ αυτιά μας και παραμένουμε καχύποπτοι σ’ αυτό που ακούμε.

Είναι δυνατόν;, αναρωτιόμαστε. Κοιτάζουμε τα στοιχεία, γυρίζουμε 180 μοίρες τα χαρτιά με τα διαγράμματα, μπας και τα κρατάμε ανάποδα και δεν τα καταλαβαίνουμε, αλλά όχι. Δεν μας γελούνε ούτε τα μάτια, ούτε και το μυαλό. Οι καμπύλες δεν έχουνε ξεκουνηθεί από την πορεία τους πέντε-έξι χρόνια τώρα. Συνεχίζουν ανενόχλητες άλλες να ανεβαίνουν, άλλες να κατεβαίνουν κατά πως κάνανε όλο τον κακόχρονο καιρό. Η καμπύλη της ανεργίας τραβάει την ανηφόρα προς το συν άπειρο. Η καμπύλη του χρέους και των ελλειμμάτων τραβάει την κατηφόρα, προς το μείον άπειρο. Ως συνήθως.

Κι όμως, σε πείσμα των δεικτών και των στοιχείων γίναμε στα ξαφνικά «Success Story». Οι εκθέσεις των αφεντάδων μας μόνο μέλι που δεν στάζουν. Εκεί που εμείς βλέπουμε τη σταύρωση, αυτοί βλέπουν την ανάσταση. Ακόμα και του Σόιμπλε μισοχάραξε το χείλι, αφήνοντας να του ξεφύγει ένα συλλεκτικό χαμόγελο. Το χρηματιστήριο κάνει τρελές κούρσες και οι θέσεις στα αεροπλάνα είναι κλεισμένες από επενδυτές με βαλίτσες γεμάτες δολάρια, γουάν, ρούβλια για να ψωνίσουν χοντρά.

Προς τι όλα αυτά λοιπόν; Μα δεν το μάθατε, ήρθε η Ανάπτυξη! Μα πώς; Αλλιώς μας είχαν δασκαλέψει τόσο καιρό. Τεντώστε απ’ εδώ, μας διέταζαν, κοντύνετε απ’ εκεί, κόψτε απ’ εδώ, αραιώστε απ’ εκεί, μέχρι να έρθουν οι δείκτες στα ίσια τους, μέχρι να ξυπνήσει η νεράιδα της εμπιστοσύνης και να σας γλυκοφιλήσει. Εμείς τα κάναμε τα μαθήματά μας, και με το παραπάνω, παρ’ ότι οι δάσκαλοι κάποια στιγμή, πολύ αργά και λίγο πριν από τις εξετάσεις, τόλμησαν να ψελλίσουν ότι οι οδηγίες που είχαν δώσει και τα προβλήματα που έπρεπε να λύσουμε είχαν λάθος εκφώνηση.

Πώς έγινε λοιπόν και ξύπνησε η καλή νεράιδα; Είναι σαν να έχεις, ας πούμε, στην τάξη ένα μαθητή επιμελή, που διαβάζει, γράφει, κοπιάζει, ιδρώνει, ξενυχτάει, που στο τέλος δίνει κόλλα όλο λάθη, κι εκεί που περιμένει ο δύσμοιρος να τον κόψεις και να τον στείλεις στο χωράφι, εσύ τον παίρνεις παράμερα και τον περνάς με δέκα.     

Κι αν αυτά τα πράγματα δεν γίνονται στα σχολεία, γίνονται όμως στην οικονομία. Γιατί τι είναι η οικονομία; Μην είναι οι κάμποι των στατιστικών και τα βουνά των αριθμών; Μπούρδες. Τίποτε απ’ όλα αυτά. Είναι η απέραντη θάλασσα του απρόσμενου, του ευμετάβλητου και του αψυχολόγητου. Εκεί που λικνίζεται κι αποκοιμιέται, εκεί παίρνει φωτιά και ανανταριάζει. Από το τίποτα. Από ένα αγέρι που ξέφυγε απ’ τον ασκό και που στο δρόμο φούντωσε, αγρίεψε και έγινε τυφώνας. Χωρίς λόγο. Ίσως, από μια πεταλούδα κάπου μακριά που ίσως νευρίασε λιγάκι παραπάνω και πετάρισε λιγάκι πιο έντονα. Κι εκεί που ανανταριάζει, εκεί πάλι καλμάρει κι αποκοιμιέται. Ίσως, επειδή η πεταλούδα στο «εκεί κάπου μακριά» απόκαμε και δίπλωσε τα φτερά.   

Όπως μπήκαμε σ’ αυτή την περιπέτεια από ένα τίποτα, από ένα δημόσιο ξεμπρόστιασμα της χώρας μας από δυο ηλίθια και ανόητα, κατ’ άλλους μίσθαρνα, δίποδα, κι από μια αγέλη που το ‘βαλε στα πόδια από πανικό, έτσι και τώρα θα βγούμε επειδή ο Σόιμπλε έσκασε ένα χαμόγελο, επειδή η Λαγκάρντ γύρισε ανάποδα το χαρτί και διάβασε αλλιώς τους αριθμούς της Ελλάδας, επειδή το κόμμα του Ολλάντ είπε στους Γερμανούς να πάνε να γαμηθούν, επειδή ο Ολλάντ τανύστηκε από τον ύπνο της παράδοσης, επειδή ο Ομπάμα τα «πήρε» με τους Γερμανούς, κι επειδή τελικά, η ύφεση άρχισε να γλείφει και τα πορτοπαράθυρα του Βερολίνου.

Κι έτσι κάνοντας τα πικρά, γλυκά φτιάξαν’ και το κλίμα για την Ελλάδα. Καθώς και την αγέλη που καβάλησε το κύμα στη φουσκοθαλασσιά και ξεβράστηκε στο ΧΑΑ. Και έτσι μάς χτύπησε την πόρτα η Ανάπτυξη. Από το τίποτα. Από ένα «κλίμα» που δεν πήγαινε άλλο και που έπρεπε να φτιαχτεί σε πείσμα των αριθμών και των τεχνοκρατών. Κάποιων ολίγων έστω που νόμιζαν ότι με το να φτιάχνουνε σωστά τους αλγόριθμους και τα excel μπορούν και να χαράζουν επιτελικά σχέδια και να καπετανεύουν ολόκληρα καράβια.

Το Ελληνικό «Success Story» θα φτιαχτεί επειδή κάποιοι εκεί έξω αποφάσισαν ότι πρέπει να φτιαχτεί. Με σαλπίσματα θριάμβου και τρομπάρισμα της θετικής σκέψης και της ψυχολογίας. Και φυσικά αφού πρώτα τσίμπησαν απ’ εδώ τα λάφυρα της υποταγής και της παράδοσης, το σπάσιμο των ταμπού, λίγο αίμα, κάποιες πενταροδεκάρες από το ξεπούλημα και κάποιο γλείψιμο στα γερασμένα τους οπίσθια, που μπορεί να το ένοιωσαν ως και αισθησιακό…

Οι Εξαγωγές της Γερμανίας

Αν πρόκειται κάτι να αλλάξει στην πορεία της Ευρωζώνης, είναι όταν συμβούν μόνο δυο πράγματα:

1)      να αρχίζει να αυξάνει η ανεργία στην Γερμανία και

2)      να αρχίσουν να πέφτουν οι εξαγωγές της.

Για το πρώτο δεν έχουμε ακόμα πολλές ελπίδες, όσο διευρύνεται ο στρατός των min-jobbers και όσο η Μέρκελ επιβάλει κοινωνικό dumping.

Επίσης, δυο είναι τα ερωτήματα που κυριάρχησαν τα τελευταία χρόνια της κρίσης στην Ελλάδα.

1)      Το πού στο διάολο χρωστάνε όλα τα κράτη, αφού όλα είναι υπερχρεωμένα και

2)      Το πώς στο διάολο γίνεται και ο όγκος των Γερμανικών εξαγωγών δεν μειώνεται, μιας και πολύ μεγάλα κομμάτια της ΕΕ και της ΕΖ έχουν βουτήξει στη λιτότητα και εξ αυτής έχουν μειώσει τη ζήτηση και την κατανάλωση.

 Με το δεύτερο, δηλαδή με την πορεία των εξαγωγών της θα ασχοληθούμε στο παρόν σημείωμα.

Η εικόνα που έχουμε για το 2012 είναι ότι

Το 69% των εξαγωγών της κατευθύνεται στην Ευρώπη

Το 59% πάει στην ΕΕ

Το 53% πάει στην ΕΖ

Το 16% πάει στην Ασία

Το 12% πάει στην Αμερική

Το 2% πάει στην Αφρική

Το δε εμπορικό ισοζύγιο της Γερμανίας με τις περιοχές αυτές είναι θετικό, εκτός από Αφρική και Ασία, όπου είναι αρνητικό.

Α. Ας δούμε κατ’ αρχάς ποιοι είναι οι κυριότεροι εξαγωγικοί προορισμοί της Γερμανίας.

Για το 2012 και κατά σειρά ύψους εξαγωγών σε $US έχουμε τους δεκαπέντε πρώτους ως εξής:

1. Γαλλία
2. ΗΠΑ
3. ΗΒ
4. Ολλανδία
5. Κίνα
6. Αυστρία
7. Ιταλία
8. Ελβετία
9. Βέλγιο
10. Πολωνία
11. Ρωσία
12. Τσεχία
13. Ισπανία
14. Σουηδία
15. Τουρκία

Από αυτούς στην Ευρωζώνη ανήκουν μόνο οι ΕΞΙ. 

Β. Ας εξετάσουμε μετά, τις κυριότερες χώρες από τις οποίες εισάγει. Αυτές είναι

1. Ολλανδία
2. Κίνα
3. Γαλλία
4. ΗΠΑ
5. Ιταλία
6. ΗΒ
7. Ρωσία
8. Βέλγιο
9. Ελβετία
10. Αυστρία
11. Πολωνία
12. Τσεχία
13. Νορβηγία
14. Ισπανία
15. Ιαπωνία

Από τις χώρες αυτές, μόνο οι ΕΞΙ ανήκουν στην Ευρωζώνη. Το γεγονός αυτό, καθώς και το ότι από τους κυριότερους 15 εξαγωγικούς προορισμούς επίσης, μόνο οι ΕΞΙ ανήκουν στην ΕΖ, μας κάνει να υποθέσουμε ότι η Γερμανία άπαξ και φύγει από το ευρώ και υιοθετήσει ένα σκληρότερο μάρκο θα την έχει σίγουρα  δύσκολα.

Γ. Και ας δούμε στο τέλος τις χώρες με τις οποίες έχει κατά σειρά τα μεγαλύτερα εμπορικά ελλείμματα

1. Νορβηγία (-17.7 δις δολ.)
2. Ολλανδία (-15.6 δις)
3. Κίνα (-10.7 δις)
4. Ιρλανδία (-5.3 δις)
5. Λιβύη (-4.8 δις)
6. Ιαπωνία (-4.7 δις)
7. Ρωσία (-4.4 δις)
8. Νιγηρία (-4.4 δις)
9. Βιετνάμ (-3.2 δις)
10. Μπαγκλαντές (-2.7 δις)

Αυτό που συμπεραίνουμε από το (Γ) είναι ότι η Γερμανία έχει εμπορικό έλλειμμα με τον 4^ο, 5^ο και 11^ο πιο σπουδαίο εξαγωγικό της προορισμό, δηλαδή με Ολλανδία, Κίνα και Ρωσία. Αν κάποιοι θεωρούν ότι αν η Γερμανία φύγει από το ευρώ θα μπορεί να επιβιώσει από τις εξαγωγές στην Κίνα και Ρωσία, ας το ξεχάσουν. Και με τις δυο έχει σημαντικά εμπορικά ελλείμματα.

Δ. Πόσο έχει επηρεαστεί το εμπόριό της με την κρίση;

Αυτό φαίνεται στο παρακάτω διάγραμμα, το οποίο απεικονίζει τη μεταβολή στο χρόνο που έχει το ποσοστό των συνολικών συναλλαγών της Γερμανίας μέσα στην ΕΕ. Παρατηρούμε ότι αυτό μειώνεται με το χρόνο, τόσο ως προς τις εισαγωγές, όσο και ως προς τις εξαγωγές. Αντιθέτως αυξάνεται προς την Αφρική και Αμερική, αλλά το μερίδιο που έχουν οι περιοχές αυτές στις εξαγωγές της είναι ακόμα μικρό. Όπως είδαμε στο (Α) δέχονται το 2% και το 12% των γερμανικών εξαγωγών αντιστοίχως.

 

Από το επόμενο διάγραμμα φαίνεται επίσης η μείωση του μεριδίου της Γερμανίας στο παγκόσμιο εξαγωγικό εμπόριο. Από το 11% το 1991, έχει πέσει στο 8% το 2011. Δεν χρειάζεται να αναφέρουμε ότι το μερίδιο που χάνουν οι Γερμανία, Αμερική, Βρετανία, ΕΖ κλπ χώρες το καταλαμβάνει εξ’ ολοκλήρου η Κίνα και δειλά-δειλά η Ινδία, η οποία και πλησιάζει το μερίδιο της Βρετανίας.

Αν θελήσουμε να εξετάσουμε πόσο έχει επηρεαστεί ο όγκος των εξαγωγών της στους κυριότερους προορισμούς της τα τελευταία λίγα χρόνια, τότε παίρνουμε το επόμενο διάγραμμα. 

Από αριστερά προς τα δεξιά συναντάμε κατά σειρά τις χώρες Γαλλία, ΗΠΑ, ΗΒ, Ολλανδία, Κίνα, Αυστρία, Ιταλία, Ελβετία, Βέλγιο, Πολωνία, Ρωσία και Ισπανία. Κάθε group στηλών αντιστοιχεί και σε μια χώρα. Οι στήλες σε κάθε group αντιστοιχούν σε διαφορετική χρονιά, από το 2007 ως το 2012. Η κίτρινη στήλη αντιστοιχεί για παράδειγμα στο 2012.

Όντως για το 2012, παρατηρούμε μείωση των Γερμανικών εξαγωγών προς τις Γαλλία, Ολλανδία, Κίνα, Αυστρία, Ιταλία, Ελβετία, Βέλγιο,  Πολωνία, Ρωσία και Ισπανία, όπως λογικά πρέπει να συμβαίνει. Η μόνη χώρα προς την οποία αύξησε τις εξαγωγές της είναι οι ΗΠΑ. Με το ΗΒ η κατάσταση παρέμεινε η ίδια όπως και το 2011.

Διάγραμμα από: http://www.trademap.org/tradestat/Country_SelProductCountry_TS.aspx

(κλικ για μεγέθυνση)

Αφού το φτιάξαμε για τη Γερμανία, είπαμε να το κάνουμε και για την Ελλάδα. Σύμφωνα με το διάγραμμα αυτό, ο πιο σημαντικός εξαγωγικός προορισμός προϊόντων της Ελλάδας είναι η Τουρκία, προς την οποία μάλιστα το 2012 αυξήσαμε με τεράστια διαφορά τις εξαγωγές μας, απ' ότι την προηγούμενη χρονιά. Η απορία μου είναι τι πουλήσαμε πέρσι και πρόπερσι σε τόσες μεγάλες ποσότητες.

Επόμενος προορισμός είναι η Ιταλία, μετά η Γερμανία, η Βουλγαρία, η Κύπρος, οι ΗΠΑ, ΗΒ, ΠΓΔΜ και Λιβύη. Προς τις δυο τελευταίες αυξήσαμε τις εξαγωγές, (για τη Λιβύη υποψιάζομαι ότι πρόκειται για τους τραυματίες που περιθάλψαμε πέρσι), το ίδιο και προς τη Βουλγαρία, ενώ οι εξαγωγές ελαττώθηκαν προς την Ιταλία, Γερμανία,  Κύπρο, ΗΠΑ και ΗΒ.  

(κλικ για μεγέθυνση)

Αλλαγή σκηνικού στην Ισλανδία

Η Ισλανδία είναι η μοναδική ευρωπαϊκή χώρα, αν και εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ευρωζώνης, η οποία χειρίστηκε την οικονομική κρίση του 2008 με το δικό της, διαφορετικό, και εν τέλει περισσότερο επιτυχημένο τρόπο. Εν συντομία, αντί να υποστεί τις συνέπειες ενός κολοσσιαίου δανεισμού όπως έκανε η Ιρλανδία και η Ελλάδα, άφησε τις τέσσερις μεγαλύτερες ιδιωτικές της τράπεζες να καταρρεύσουν, τις κρατικοποίησε για ένα διάστημα μέχρι να τις ξαναπουλήσει σε ιδιώτες, και μετά από δυο επιτυχημένα δημοψηφίσματα αρνήθηκε να εγγυηθεί τα δάνεια των τραπεζών και τις καταθέσεις των αλλοδαπών καταθετών. Η κίνηση αυτή γλύτωσε τους πολίτες από ένα βάρος ίσο με εννιά φορές το ισλανδικό ΑΕΠ (τόσα ήταν τα χρέη των τραπεζών) και από περίπου 4 δις ευρώ, που ήταν συνολικά το κούρεμα των κατά κύριο λόγο Βρετανών και Ολλανδών καταθετών. Επιπλέον έφτιαξε καινούργιο Σύνταγμα με τη συμμετοχή όλων των πολιτών και έστειλε τον προηγούμενο Πρωθυπουργό και αρκετούς τραπεζίτες να λογοδοτήσουν στα δικαστήρια, άσχετο αν στο τέλος ξέφυγαν με κατηγορίες για δευτερεύοντα ζητήματα.

Η κατάρρευση των τραπεζών, κυριολεκτικά μέσα σε μια βδομάδα, προκάλεσε την κατάρρευση του νομίσματος, φούντωσε τον πληθωρισμό και εκτόξευσε την ανεργία στο 10% από περίπου 2% που ήταν πριν το 2008, αναγκάζοντας την τότε κυβέρνηση να στραφεί για δανεικά στο ΔΝΤ με $2.1 δις δολάρια και τις σκανδιναβικές χώρες, με άλλα $2.4 δις.

Η κεντροαριστερή κυβέρνηση που προέκυψε από τις εκλογές της 25^ης Απριλίου του 2009 κατόρθωσε να υποστρέψει την κατάσταση, υιοθετώντας σύντομα κεϋνσιανές πολιτικές, όπως αυστηρά περιοριστικά μέτρα στην κίνηση των κεφαλαίων, μέτρο το οποίο βρίσκεται ακόμα σε ισχύ, και υποτίμηση της ισλανδικής κορώνας κατά 50% περίπου. Πέντε χρόνια μετά η ισλανδική κορώνα εξακολουθεί να είναι υποτιμημένη κατά 25%-35%. Τα αποτελέσματα φάνηκαν γρήγορα και ήταν αρκετά ενθαρρυντικά. Η ανεργία υποχώρησε σταδιακά στο 5.5% όπου βρίσκεται σήμερα, η οικονομία άρχισε ήδη από το 2011 να κινείται ανοδικά με ρυθμούς της τάξης του 2%-3%, το έλλειμμα κατέβηκε από το 10% το 2009-2010 στο 3.4% το 2012, οι εξαγωγές άρχισαν να αυξάνουν, ενώ από τις αρχές του 2012 η Ισλανδία ήταν πίσω ξανά στις αγορές. Όσο για τα εξωτερικά χρέη αυτά πληρώνονταν στην ώρα τους και κάποιες φορές, μάλιστα, πριν απ’ αυτήν.

Κάποιος θα μπορούσε να πει ότι όλα έβαιναν καλώς στο τολμηρό αυτό νησί. Το ότι δεν ήταν έτσι ακριβώς φάνηκε στις προχθεσινές εκλογές της 27^ης Απριλίου, όπου οι ψηφοφόροι καταπόντισαν τον κυβερνητικό συνασπισμό των σοσιαλδημοκρατών, οι οποίοι έχασαν τις 11 από τις 20 έδρες, και ξανάφεραν πίσω με υψηλά ποσοστά τον προηγούμενο κεντρο-δεξιό συνασπισμό, δηλαδή, το κόμμα της Ανεξαρτησίας και το Προοδευτικό κόμμα με 19 έδρες έκαστο, αυτόν ακριβώς που τους είχε φέρει σ’ αυτή την κατάντια. Ήταν από αχαριστία και αγνωμοσύνη προς την κυβέρνηση; Όχι ακριβώς.

Μπορεί οι δείκτες της χώρα να είχαν πάρει την ανιούσα, δε συνέβη όμως το ίδιο και με τους κατοίκους, οι οποίοι όλο αυτό το διάστημα είδαν τα εισοδήματά τους να μειώνονται ως και το μισό, (19% από το 2007 σε ισλανδικές κορώνες, και 50% σε δολάρια), τις τιμές των εισαγόμενων κυρίως προϊόντων λόγω υποτίμησης της κορώνας και του πληθωρισμού να αυξάνονται αναλόγως, τους φόρους να πολλαπλασιάζονται, (ως και 100 καινούργιοι φόροι επιβλήθηκαν), τις κοινωνικές δαπάνες να μειώνονται, (προαπαιτούμενα του ΔΝΤ λόγω του δανείου), και τις δόσεις των δανείων τους, κατά κύριο λόγο οικιστικών, να εκτοξεύονται, οδηγώντας ως και το 40% των νοικοκυριών σε αδυναμία πληρωμών. Ο λόγος είναι ότι οι περισσότεροι Ισλανδοί είχαν δανειστεί είτε σε ξένο νόμισμα, είτε με επιτόκια συνδεδεμένα με τον πληθωρισμό, επιλογές που αποδείχτηκαν μοιραίες μιας και ο πληθωρισμός ανέβαινε και η κορώνα σε σχέση με τα ξένα νομίσματα έχανε την αξία της σε σημαντικό βαθμό.

Τα δυο κεντρο-δεξιά κόμματα, που τελικά επικράτησαν, κατέβηκαν στις εκλογές με αρκετές υποσχέσεις και με δώρα ιδιαίτερα ελκυστικά, όπως τερματισμό των περιορισμών στην κίνηση των κεφαλαίων, μείωση των φόρων, αύξηση της κερδοφορίας των επιχειρήσεων, διαγραφή του 20% των οικιστικών δανείων, περισσότερες επενδύσεις από το εξωτερικό και προώθηση της ανάπτυξης και της απασχόλησης.

Αλλά δεν ήταν μόνο αυτό. Μέρος της εκλογικής τους επιτυχίας σίγουρα αποδίδεται και στον ισχυρό ευρωσκεπτικισμό τους, ο οποίος ήρθε και συντονίστηκε με τις διαθέσεις και της πλειοψηφίας των Ισλανδών, οι οποίοι σε ποσοστό 75% δηλώνουν ότι δεν επιθυμούν να συσφίξουν περαιτέρω τις σχέσεις τους με την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως προσπάθησε να κάνει η προηγούμενη κυβέρνηση, όταν ξεκίνησε το 2009 τις ενταξιακές συνομιλίες. Ειδικά για το Προοδευτικό κόμμα, η εκλογική του εκτόξευση, από τις 9 στις 19 έδρες, οφείλεται στη σθεναρή στάση που κράτησε στα δικαστήρια όταν εναντιώθηκε στην αποζημίωση των ξένων καταθετών της Icesave, σε αντίθεση με την απερχόμενη κυβέρνηση που είχε φανεί διατεθειμένη να διαπραγματευθεί και να υπαναχωρήσει.

Οutsider των εκλογών αποδείχτηκε το κόμμα των πειρατών το οποίο ξεπέρασε το όριο του 5% και από τη νέα σύνοδο θα εκπροσωπείται στη βουλή με 3 νέους βουλευτές.

Η ελεεινή συμμορία της "Ευρωζώνης των εκβιασμών"

Η Κύπρος σήμερα με μια μόνο ψήφο διαφορά, καθ' ότι η ψήφος του προέδρου της βουλής Γιαννάκη Ομήρου (ΕΔΕΚ), ο οποίος ψήφισε κατά, σε περίπτωση ισοψηφίας προσμετράται ως δυο, έχωσε το κεφάλι της στο λάκκο με τα φίδια, πράξη για την οποία σύντομα θα μετανοιώσει. Ευτυχώς, οι συσχετισμοί στο κοινοβούλιο είναι τόσο εύθραυστοι, που μια μεταγενέστερη ψηφοφορία από τις πολλές που θα έρθουν, ελπίζουμε ότι θα καταφέρει να ανατρέψει τη σημερινή απόφαση.

Αξίζει, όμως να θυμηθούμε πώς, μετά τις κωλυσιεργίες του Χριστόφια, επιταχύνθηκε η επιβολή του μνημονίου στην Κύπρο, με όρους μάλιστα πρωτόφαντους, ( bail-in), σε σύγκριση  με τους προγενέστερους χειρισμούς της ευρωζώνης, ( bail-out), στις υπόλοιπες χώρες του Νότου. Κεντρικό και ιδιαίτερα βρώμικο ρόλο στην υπόθεση αυτή έπαιξε το γερμανικό περιοδικό Spiegel το οποίο ήταν και το πρώτο που ανακίνησε θέμα ρωσικού μαύρου χρήματος σε μαι σειρά δημοσιευμάτων του, από το φθινόπωρο της προηγούμενης χρονιάς. Λέγεται, πως την ιστορία των ρώσων ολιγαρχών ανακίνησε ο γελοίος αρχηγός της αντιπολίτευσης, Στάινμπρικ, θέλοντας να κάνει το κομμάτι του στους Γερμανούς ψηφοφόρους εν όψει των εκλογών. 

Ο επιθετικός προσδιορισμός "γελοίος" δεν δίνεται τυχαία, αλλά προκύπτει από μια σειρά δηλώσεών του αμέσως μετά την εκλογή του ως προέδρου του SPD, οι οποίες είχαν ηχήσει άσχημα ακόμα και εντός των γραμμών του δικού του κόμματος. Για παράδειγμα, από τη μια είχε σπεύσει τότε να αποδώσει τη δημοφιλία της Μέρκελ στο φύλο της, ενώ από την άλλη είχε εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για τις χαμηλές απολαβές του καγκελαρίου, τη στιγμή που ο ίδιος είναι εκατομμυριούχος, πουλώντας, αλά ΓΑΠ, δεξιά κι αριστερά, κι  ενώπιον ηλιθίων ακροατηρίων τις σοφίες του για τις οποίες πληρώνεται αδρά.

Επανερχόμενοι στο Spiegel, βλέποντας το περιοδικό ότι οι νύξεις του περί βρώμικου χρήματος δεν έφερναν το επιθυμητό αποτέλεσμα, ώστε οι Κύπριοι να τρέξουν να παραδοθούν αμαχητί, χόντρυνε το παιχνίδι, βγάζοντας στην επιφάνεια αμφιβόλου προέλευσης μαρτυρίες Γερμανών πρακτόρων για του λόγου το αληθές. Δείτε για παράδειγμα το δημοσίευμα "German intelligence report warns cyprus not combating money laundering". Δεν πέρασε πολύς καιρός και τα πράγματα, μέσα από ένα κρεσέντο μαφιόζικων εκβιασμών, πήραν το δρόμο τους με το σημερινό αποτέλεσμα.

Σήμερα, 30-4-2013, και αφού το Μνημόνιο και η Δανειακή Σύμβαση πέρασαν πια απ' τη βουλή, διαβάζουμε στον "Φιλελεύθερο" της Κύπρου τα εξής: 

Επιβεβαιώνουν τις κυπριακές Αρχές, Moneyval και Deloitte. Καθαρή η Κύπρος από ξέπλυμα χρήματος

Λευκωσία: Εκπληρώθηκαν οι όροι για το ξέπλυμα βρόμικου χρήματος, διαβεβαίωσε ο υπουργός Οικονομικών τονίζοντας ότι έχουν ολοκληρωθεί οι έρευνες της Moneyval και της Deloitte και έχουν ήδη σταλεί τα πρώτα προκαταρκτικά αποτελέσματα. Όπως λέχθηκε ενώπιον της κοινής συνεδρίας των Επιτροπών Οικονομικών και Εξωτερικών της Βουλής, δεν επιβεβαιώνονται οι ισχυρισμοί και οι επιθέσεις κατά της Κύπρου περί ξεπλύματος χρήματος, σύμφωνα με την προκαταρτική έκθεση Moneyval και Deloitte.

Συγκεκριμένα ο κ. Γεωργιάδης υπογράμμισε ότι τα αποτελέσματα για την Κύπρο είναι πολύ καλύτερα από ό,τι ίσως κάποιοι εκτός Κύπρου θα ήθελαν να παρουσιάζουν.  Πρόσθεσε πως πριν την εκταμίευση της πρώτης δόσης θα ετοιμαστεί το πλήρες πόρισμα και θα δοθεί στην Τρόικα. Η Κύπρος, τόνισε, είναι δεσμευμένη και ταυτόχρονα είναι και πολιτική της Κυβέρνησης, άσχετα με το αποτέλεσμα των ερευνών, όποιο κενό εντοπίζεται να διορθώνεται. Υπέδειξε, επίσης, ότι «θέλουμε να το καταπολεμήσουμε και να κλείσουμε και το τελευταίο παραθυράκι σε αυτό το ζήτημα», προσθέτοντας ότι «εκείνη η υπόθεση είχε στηθεί με τις υπερβολές»

Πάμε τώρα παρακάτω, στη Σλοβενία. 

Τα όργανα άρχισαν να χτυπούν για τη Σλοβενία την ίδια εποχή που η Κύπρος σερνόταν ατιμασμένη από Eurogroup σε Eurogroup, έχοντας ως στόχο να βάλουν στο χέρι και τις δικές της καταθέσεις. Η Πρωθυπουργός Alenka Bratusek αρνείται σθεναρά ότι η χώρα της έχει πρόβλημα καταβάλλοντας απεγνωσμένες προσπάθειες να κρατήσει μακριά τους εισβολείς. Όχι πλέον. Το ρόλο του Spiegel στην περίπτωση αυτή τον έπαιξε τώρα η Moody's η οποία μόλις σήμερα ανακοίνωσε την υποβάθμιση της χώρας σε "σκουπίδι". Αν δεν συμμορφωθεί θα ακολουθήσει οσονούπω και η S&P, κι αν χρειαστεί και η Fitch.

Για ακόμα μια φορά, λοιπόν, ζωντανά και μπροστά στα μάτια μας παρακολουθούμε την εξέλιξη ενός ακόμα εκβιασμού. Προσέξτε όμως ότι ο εκβιασμός αυτός στρέφεται μόνο προς τις πλέον αδύναμες και μικροσκοπικές χώρες, σε αντίθεση με τη συμπεριφορά του Βερολίνου προς τις μεγαλύτερες Ιταλία και Ισπανία όπου και το τραπεζικό πρόβλημα είναι σαφώς μεγαλύτερο. Παρεμπιπτόντως σήμερα (30/4) οι κάτοχοι ομολόγων μειωμένης εξασφάλισης σε τέσσερις ισπανικές τράπεζες, (Bankia, Catalunya Banc, Banco Gallego and NCG Banco), υπέστησαν κούρεμα 61% - 100%.  

Τελευταίος (προς το παρόν) σταθμός η Συρία.

Ψάχνοντας εδώ και καιρό κάποιο καλό πρόσχημα για εισβολή, οι ανθρωπιστικές δυνάμεις του ΝΑΤΟ, θυμήθηκαν το κόλπο που τους είχε εξασφαλίσει το άλλοθι για την επέμβαση στο Ιράκ με τις γεμάτες αποθήκες του Σαντάμ από κάθε λογής χημικά, βιολογικά και άλλα όπλα μαζικής καταστροφής. Τέτοια όπλα ουδέποτε ευρέθηκαν, αλλά ποιος ασχολείται τώρα με τον Μπλερ και τον Μπους και τις δορυφορικές τους φωτογραφίες, τις οποίες ασθμαίνοντες γύριζαν από κανάλι σε κανάλι ως αδιάψευστα πειστήρια.  

Εδώ και μέρες βλέπουμε τον διεθνή τύπο να πολλαπλασιάζει τα δημοσιεύματα, προσέξτε, για "τυχόν χρήση χημικών όπλων" στη Συρία. Δεν παρουσιάζει "αποδείξεις", αλλά "ενδείξεις", και όλοι είμαστε πλέον υποψιασμένοι πώς η ποσοτική συσσώρευση "ενδείξεων", δεν θέλει και πολύ ώστε κάποια στιγμή να υποστεί ποιοτική μεταβολή και να μετατραπεί σε "αποδείξεις". Πάνω σ' αυτό, διαβάστε το άρθρο "Syria and sarin gas: US claims have a very familiar ring" του διακεκριμένου πολεμικού ανταποκριτή Robert Fisk στoν Independent.

Με τις πρόσφατες λεκτικές αψιμαχίες ανάμεσα σε Γαλλία-Γερμανία και με τις ευθείες βολές της Γερμανίας για το "χάλι" της Γαλλίας θα ασχοληθούμε στα προσεχώς.

Για τα χθεσινά ας πω δυο παραπάνω λόγια,

Όπως,

για την εντυπωσιακά ομαλή, υπερψήφιση του 4^ου μνημονίου, χωρίς ν’ ακουστεί ούτε ένα κιχ, για την για μια ακόμα φορά παράσταση εντός βουλής, έστω και με τις πατροπαράδοτες ενστάσεις, εντάσεις και αντεγκλήσεις, ανέξοδες τελικά και ατελέσφορες, μιας και η όποια αντιπολίτευση στο χώρο τούτο, ουδέν δύναται να κατορθώσει, όπως να διασπάσει τις γραμμές του εχθρού και να ταρακουνήσει κάποιες αντίπαλες συνειδήσεις όπως γίνηκε κάποιες φορές στο παρελθόν, χωρίς τη συνδρομή της έξωθεν λαϊκής πίεσης,  

και χθες, όπως και προχθές και αντι-προχθές, τέτοια πίεση δεν υπήρξε, πίεση, που όσο περνάει ο καιρός όλο και λιγοστεύει, όχι γιατί έχουν εκλείψει οι λόγοι, όσο η ελπίδα, τόσο από αυτούς που καλούνται να δώσουν φωνή στους εντός, όσο κι απ’ εκείνους που είναι σε θέση και έχουν καθήκον να τους καλούν, όπως κόμματα και συνδικάτα.

Κι αυτά τα δυο είναι λίγο πολύ αλληλένδετα, από τη μια τα μεγάλα συνδικάτα, ΓΣΕΕ και ΑΔΕΔΥ λίγη πια αξιοπιστία έχουν και ακόμα πιο λίγη εκτίμηση απολαμβάνουν, οπότε ανάλογα, και τα καλέσματά τους ελάχιστη ανταπόκριση βρίσκουν, αφ’ ετέρου με τέτοια συνδικάτα, που εκ των περιστάσεων θα έπρεπε να τραβήξουν μπροστά, (τι στο διάολο, χθες για μισθούς και μαζικά πογκρόμ ψηφίζανε στη βουλή), δύσκολα κάποιος να εμπνευστεί και να στοιχηθεί από πίσω.

Όσο για την ελπίδα! Αυτή, όπως έδειξαν τα εκλογικά αποτελέσματα της προηγούμενης χρονιας, εναποτέθηκε για διαχείριση στον ΣΥΡΙΖΑ τελικά, που παρά το αρχικό momentum που απέκτησε και το φούντωμα των προσδοκιών, έχει κολλήσει στα ρηχά, τρέχοντας πίσω από γεγονότα τα οποία, φευ, βρίσκονται πάντα ένα βήμα ίσως και περισσότερα, μπροστά, αδυνατώντας όχι μόνο να τα δημιουργήσει, αλλά και να τα προλάβει. Για να προπορευτεί, όμως, ειδικά σ’ αυτές τις συνθήκες, χρειάζεται κίνημα από κάτω να τον στηρίξει για να τολμήσει. Κίνημα, όμως δεν υπάρχει. Οπότε κι ο ΣΥΡΙΖΑ ασθμαίνει. Μπορεί να φτιάξει κίνημα; Λογικά ναι. Τόσα χρόνια στο κουρμπέτι η αριστερά πρέπει να ξέρει απ’ αυτά. Αν υπάρχει κάτι στο οποίο να έχει αποκτήσει εξειδίκευση και ντοκτορά είναι αυτό: Η οργάνωση και η κινητοποίηση.  

Κι αν υποτεθεί ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει τις προϋποθέσεις, όπως κρίσιμη μάζα ψηφοφόρων, θέληση και πλατιές οργανωτικές δομές, εν τούτοις του λείπει ο συνδετικός ιστός: η μια και μοναδική δηλαδή πλατφόρμα που πάνω της θα έρθουν και θα συνταχθούν οι απογοητευμένοι και απέλπιδες της χώρας τούτης.

Και μια τέτοια πλατφόρμα, καθαρή, πειστική και διεγερτική απλά δεν υπάρχει. Και στο γιατί, υπάρχουν δυο τινά που υπαγορεύονται από την πραγματικότητα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ για να μπορέσει να υποστρέψει τη μνημονιακή πολιτική θα πρέπει να αυξήσει το εκλογικό του ποσοστό κατά πολύ, ώστε να αποκτήσει κοινοβουλευτική αυτοδυναμία. Στο βαθμό που τα περιθώρια συμμαχιών είναι από πολύ στενά έως ανύπαρκτα, ο ΣΥΡΙΖΑ αναγκαστικά θα πρέπει να τσαλαβουτήσει σε μια πλατειά και αδιευκρίνιστη θάλασσα ψηφοφόρων, προς τους οποίους δεν μπορεί να απευθυνθεί παρά με μια αρκετά λειασμένη και διφορούμενη, αλλά τελικά άσφαιρη γλώσσα. Μοιραία λοιπόν θα αναγκαστεί να κάνει δραστικές μετατοπίσεις προς το κέντρο ώστε να μπορέσει να δρέψει καρπούς τόσο από τα δεξιά, όσο και από τα αριστερά. Αυτό το κάνει εν μέρει, αλλά όχι σταθερά και με συνέπεια, με αποτέλεσμα, βοηθούσης και της κυβερνητικής και μιντιακής προπαγάνδας, οι εν δυνάμει ψηφοφόροι να ταλαντεύονται ανάμεσα στην εικόνα του Τζακ του αντεροβγάλτη και στην εικόνα του άπνοου και ανέραστου σοσιαλδημοκράτη.

Ο άλλος λόγος είναι η αντικειμενική δυσκολία της διαφυγής από το μνημόνιο, δεδομένης της εξάρτησης από το διεθνές περιβάλλον, τους δανειστές και της έλλειψης αξιόπιστων και δυνατών συμμάχων, στους οποίους και στη δύσκολη στιγμή θα βασιστείς να βάλουν λίγο πλάτη, είτε υλική είτε διπλωματική. Όταν ο Τσίπρας διατείνεται ότι θα διαπραγματευθεί το Μνημόνιο σκληρότερα απ’ ό,τι οι προηγούμενοι, απλώς επαναλαμβάνει τον Σαμαρά της μνημονιακής εφηβείας των αρνήσεων και των πλειοδοσιών. Κι η περίοδος αυτή είναι κοντινή ώστε να την θυμούνται όλοι. Μπορεί να βάλλει εναντίον του μνημονίου και να επιμένει στην αυθημερόν κατάργηση των διατάξεων αυτού, αλλά δεν απαντά στο βασικό ερώτημα του πώς θα κινηθεί στη δεδομένη, πέραν πάσης αμφιβολίας, άρνηση των δανειστών να υπαναχωρήσουν.

Η απάντηση φυσικά είναι μια και μοναδική: Η απειλή και η αποφασιστικότητα για αποχώρηση από την Ευρωζώνη. Είναι το μόνο δυνατό διαπραγματευτικό χαρτί που έχει η χώρα και το μόνο που μπορεί να ταράξει το Βερολίνο.

Κατανοώ με συμπάθεια τη δυσκολία του ΣΥΡΙΖΑ και το σλάλομ που υποχρεώνεται να κάνει σε πεδίο γεμάτο μυτερά βράχια και ερεβώδεις γκρεμούς. Αν βγει και μιλήσει καθαρά για ευρώ και τα ρέστα, τα πιράνχας περιμένουν στη γωνιά να τον εξολοθρεύσουν. Όσο όμως το αποφεύγει, τόσο κινδυνεύει να θαφτεί σε κούφιες ρητορείες και εκ των πραγμάτων να χάσει την ακτινοβολία της ελπιδοφόρας δύναμης.

Φαντάζομαι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να μείνει στον αφρό και να  κερδίσει χρόνο. Όπως άλλωστε κάνουν και οι υπόλοιποι στην Ευρωζώνη. Μετά την αλητεία των ευρωπαίων στην Κύπρο, τα πράγματα στην Ευρωζώνη έχουν αρχίσει να παίρνουν μια διαφορετική τροπή με τις ανοιχτές αμφισβητήσεις στα θεσμικά όργανα των πολιτικών λιτότητας. Χωρίς αμφιβολία μπορεί να δημιουργηθεί κάποια στιγμή ένα καλύτερο περιβάλλον, δεν θα είναι όμως, τίποτε περισσότερο από ένα «Too little, Too late».

Παρεμπιπτόντως παρακολουθώ τις ανοιχτές δημόσιες συζητήσεις που γίνονται χωρίς φόβο και πάθος στην Κύπρο για το ευρώ. Ίσως, να βοήθησε και το’ ότι παρέλαβαν ατόφια τη δική μας εμπειρία όλα αυτά τα χρόνια και να ξεκινούν από διαφορετικό επίπεδο και πιο σοφοί.  Ίσως και να είναι πιο τολμηροί και πιο ρεαλιστές από μας. Εμείς εδώ σταθεροί, παραμένουμε παραδομένοι στους εμπόρους του φόβου και των μονοδρόμων, ψοφοδεείς και αδρανείς στα υπόγεια της απελπισίας μας.

Κοντά σε κυβέρνηση η Ιταλία;

Όπως φαίνεται η Ιταλία, μετά από δυο μήνες ακυβερνησίας, θα αποκτήσει επιτέλους κυβέρνηση. Στην πραγματικότητα, τόσο το «επιτέλους», όσο και η «ακυβερνησία» έχουν περισσότερο ρητορικό παρά ουσιαστικό χαρακτήρα. Ο Μόντι, αν δεν το πήρατε χαμπάρι, συνεχίζει να προΐσταται μιας κυβέρνησης, έστω προσωρινού χαρακτήρα, ενώ οι αγορές όλο αυτό το δίμηνο δεν έδειξαν το παραμικρό σημάδι ταραχής, τουναντίον μάλιστα πριν από μερικές μέρες η απόδοση του 10-ετούς ομολόγου γλίστρησε κάτω από το 4%, στο 3.89%, ποσοστό που είχε να φανεί από τον Οκτώβριο του 2010, όταν ακόμα η Ιταλία τύρβαζε περί άλλων. Θες το όπλο του «whatever it takes» του Ντράγκι, θες το μέγεθος της οικονομίας της Ιταλίας που καλό είναι να μην τη τσιγκλίζουμε παραπάνω απ’ όσο αντέχει μπας και μας πάρει όλους ο διάολος, θες και η, κατά τα άλλα, ορθή πεποίθηση των αγορών ότι οι μαγκιές της Γερμανίας εξαντλούνται μόνο στους μικρούς, όπως Ελλάδα, Κύπρος κλπ, και ποτέ στους μεγάλους, κανείς πάντως από την Ευρωζώνη δεν έπαιξε ψηλά τον αμανέ της ακυβερνησίας, ούτε κανείς τόλμησε να αμολήσει τους ασκούς του πανικού. Σκεφτείτε μόνο, τι θα συνέβαινε αν στην κατάσταση της Ιταλίας βρισκόταν η Ελλάδα.

Μετά λοιπόν, από τα πολλά σούρτα-φέρτα ανάμεσα σε Μπερλουσκόνι, Ναπολιτάνο και Μπερσάνι, μετά από τη δακρύβρεχτη παραίτηση του τελευταίου από την ηγεσία του Δημοκρατικού Κόμματος (PD), ύστερα από την απείθεια που έδειξαν δικοί του βουλευτές στο να ψηφίσουν δυο στη σειρά προτεινόμενους Προέδρους της Δημοκρατίας, και μετά από την αναγκαστική λύση της επιστροφής για δεύτερη φορά του προηγούμενου υπέργηρου Προέδρου στο Palazzo del Quirinale, ο Ναπολιτάνο κατάφερε να βρει, μέχρι στιγμής, συμβιβαστική λύση και να προτείνει για Πρωθυπουργό τον Enrico Letta, πρώην χριστιανοδημοκράτη και νυν σοσιαλδημοκράτη και αντιπρόεδρο του PD αλλά το κυριότερο μικρανηψιό του Μπερλουσκόνι, δηλαδή, όπως καταλαβαίνετε, άνθρωπο με την καταλληλότερη διασταύρωση πολιτικών, αλλά και βιολογικών γονιδίων για να ηγηθεί μιας αριστερο-δέξιας κυβέρνησης, προφανώς βραχείας διαρκείας, μέχρι την προκήρυξη δίχως άλλο νέων εκλογών.

Αν λάβει κανείς υπ’ όψιν την ηλικία του Letta στα 46, και την αντιδιαστείλει μ’ αυτή του Ναπολιτάνο, στα 87, πιθανώς και να υποψιαστεί ότι στην επιλογή του πρώτου, ρόλο έπαιξε και το ηλικιακό, μιας και θα ήταν μεγάλη χοντράδα τόσο ο πρόεδρος, όσο και ο Πρωθυπουργός μιας μεγάλης χώρας να είναι κι οι δυο με το ενάμισι πόδι στον τάφο. Ο ηλικιακά νεώτερος, αλλά και λαοφιλής δήμαρχος της Φλωρεντίας Matteo Renzi, από το PD, κρατήθηκε στην άκρη, ρεζέρβα προφανώς για τις καλύτερες μέρες.

Ο Letta θα προχωρήσει σε σχηματισμό κυβέρνησης, μέχρι τη Δευτέρα, και πριν ανοίξουν οι αγορές,-οι οποίες μπορεί και να νευριάσουν που θα ξυπνήσουν σε μια ακέφαλη Ιταλία-, με στελέχη από το κόμμα του Μπερλουσκόνι, του Μόντι και των κεντρο-αριστερών, ενώ ο Βepe Grillo, oι Οικολόγοι και η Λέγκα του Βορρά δήλωσαν ότι θα παραμείνουν στην αντιπολίτευση. Αν φυσικά σχηματιστεί κυβέρνηση…

Ευρωβαρόμετρο: Εκτόξευση του ευρωσκεπτικισμού

Σύμφωνα με την τελευταία δημοσκόπηση του Ευρωβαρόμετρου, τον Νοέμβριο του 2012, η απώλεια εμπιστοσύνης στην Ευρωπαική Ένωση χτυπάει κόκκινο. Στο παραπάνω διάγραμμα αποτυπώνονται οι διαθέσεις των πολιτών τόσο από τις πιστώτριες, όσο και από τις δανειζόμενες χώρες, εντός και εκτός της Ευρωζώνης, (π.χ. Πολωνία), σε δυο χαρακτηριστικές περιόδους, πριν από την κρίση (Μάιος 2007)  και μετά (Νοέμβριος 2012).

Από τις προηγούμενες χώρες, τα μεγαλύτερα ποσοστά σημειώνονται στην Ισπανία, και ΗΒ. Για το δεύτερο δεν περιμέναμε και τίποτε διαφορετικό. Αλλά και στη Γερμανία, τα πράγματα δεν πάνε καθόλου καλά, παρά το γεγονός ότι μια πρόσφατη (αν και σε μικρό δείγμα, μόλις 1000 ατόμων) δημοσκόπηση της Handelsblatt δείχνει τους Γερμανούς διχασμένους ως προς το ευρώ. Αντίθετα στο ευρωβαρόμετρο,  ένα σημαντικό ποσοστό, 59%, εμφναίζεται με σοβαρούς ενδοιασμούς ως προς το συνολικό εγχείρημα.

Μόνο η Μέρκελ, συνεχίζει να τα βλέπει όλα ακόμα καλά.

Πηγή: Guardian

Η στατιστική στην υπηρεσία της προπαγάνδας

Δυο οικονομικές εκθέσεις, τη βδομάδα που μας πέρασε, ήρθαν να δείξουν, με τρόπο που πιο εύγλωττος δεν θα μπορούσε να γίνει, τον ιδεολογικό χαρακτήρα της οικονομικής επιστήμης, που εξ αιτίας αυτού του λόγου και μόνο, θα έπρεπε να διαγραφεί από τις τάξεις των επιστημών, τη γκεμπελικής έμπνευσης παραχάραξη και χειραγώγηση των υποτιθέμενων ουδέτερων αριθμών και στατιστικών στοιχείων με σκοπό την προώθηση συγκεκριμένου πολιτικού αποτελέσματος, και το βρώμικο ρόλο «ευυπόληπτων» και αντικειμενικών δημόσιων οργανισμών και επιστημόνων, ως αγωγών για τη διοχέτευση δήθεν αδιάβλητων συμπερασμάτων σε μια πολιτική εξουσία, που χρειάζεται το επιστημονικό λούστρο για να ξεπλένει τις σκληρές και άδικες πολιτικές της, και σε ένα ήδη δασκαλεμένο στη μισαλλοδοξία και τον κανιβαλισμό, κοινό, που ψάχνει για εξωτερικούς εχθρούς. Ειδικά το γερμανικό.

Η πρώτη εξ αυτών [1], προερχόμενη από το παραμάγαζο του Βερολίνου, την ΕΚΤ, βιάζοντας με ξεδιάντροπο τρόπο τη στατιστική και την κοινή εμπειρία, εμφανίζει το διάμεσο γερμανικό νοικοκυριό, από άποψη φτώχειας, στον πάτο της ευρωζώνης, με τα ισπανικά και ιταλικά στη δεύτερη και τρίτη θέση αντιστοίχως και με τα ελληνικά σε ιδιαίτερη περίοπτη θέση, τέσσερεις θέσεις πάνω από τα γερμανικά, και με διπλάσιο πλούτο στα 100,000 ευρώ. Ο στόχος φυσικά προφανής, ο εκβιασμός, δηλαδή, της γερμανικής κοινής γνώμης ενάντια στη χρηματοδότηση του Νότου, με τρόπο δανεισμένο από τα βορβορώδη δημοσιεύματα των κίτρινων φυλλάδων Bild και Focus.

Όπως ήταν φυσικό η έκθεση της ΕΚΤ αναπαράχθηκε επιλεκτικά και με κραυγές χαιρεκακίας από διατεταγμένους δημοσιογράφους των WSJ, Financial Times, Frankurter Allgemeine κ.ά, ταυτόχρονα όμως ξεσήκωσε και ένα κύμα οργής ανάμεσα σε όσους διέθεσαν αρκετή θέληση και υπομονή για να εντοπίσουν και να ξεσκεπάσουν τη λαθροχειρία. Και πίσω απ’ αυτή και τα γερμανικά άπλυτα, όπως οι πολύ χαμηλοί μισθοί, στα επίπεδα των €400 για το 19% των επισφαλώς εργαζομένων, η στασιμότητα των μισθών καθ’ όλη τη δεκαετία του ευρώ, και η εκρηκτική ανισότητα στην κατανομή του πλούτου.

Ο Wolfgang Münchau [2] σε κείμενό του στους FT (14/4), εντοπίζει τους παράγοντες από τους οποίους προκύπτει η εικόνα του Γερμανού, ως φτωχού συγγενή της ευρωζώνης, αφ’ ενός στην υπερπροβολή απ’ όλες τις μεριές μόνο του διάμεσου και όχι του μέσου πλούτου, και αφ’ ετέρου στις υπαρκτές διαφορετικές συναλλαγματικές ισοτιμίες του ευρώ εντός της ίδιας της Ευρωζώνης, και συγκεκριμένα στο υποτιμημένο γερμανικό ευρώ σε σχέση με τα υπερτιμημένα του Νότου. Προφανώς, κάτι τέτοιο δεν συνιστά νομισματική ένωση, το φάσμα διάλυσης της οποίας, τώρα και με την πραγματικότητα του «κυπριακού ευρώ», γίνεται ακόμα πιο έντονο.

Ο διάμεσος, ως στατιστικό μέγεθος έχει νόημα κυρίως για την ανάδειξη της κατανομής πλούτου στο εσωτερικό μιας χώρας, π.χ. ο πλούτος του άνω 10% σε σχέση με το κάτω 10%. Όταν πρόκειται, όμως, για συγκρίσεις μεταξύ διαφορετικών χωρών, η ποσότητα που έχει νόημα είναι η μέση τιμή. Με βάση αυτό το μέγεθος, η εικόνα για το μέσο γερμανικό νοικοκυριό γίνεται εντελώς διαφορετική, μιας και εμφανίζεται με τετραπλάσιο πλούτο, και ως εκ τούτου η ιεραρχία εντός της ΕΖ αλλάζει δραματικά.

Με την κριτική της έκθεσης της ΕΚΤ και την πολιτική της εκμετάλλευση, καταπιάνονται και οι Paul De Grauwe (LSE) και Yuemei Ji (Uni. of Leuven) [3],  σε άρθρο τους στο Voxeu (16/4), από το οποίο, μέσω της μεγάλη διαφοράς ανάμεσα στο διάμεσο και μέσο πλούτο του γερμανικού νοικοκυριού, προκύπτει και η μεγάλη ανισότητα στην κατανομή του, κάτι για το οποίο, ως φαίνεται, οι απλοί Γερμανοί δεν είναι επαρκώς πληροφορημένοι. Υπάρχει πλούτος στη Γερμανία, μόνο που αυτός συνωστίζεται στα ανώτερα εισοδηματικά κλιμάκια και δεν γίνεται εύκολα ορατός από την πλειοψηφία. Για παράδειγμα, το εισοδηματικά ανώτερο 20% είναι πλουσιότερο κατά 149 φορές από το κατώτερο 20%. Τη δεύτερη θέση καταλαμβάνει η Γαλλία, με την απόσταση να μειώνεται στις 84 φορές.

Το δεύτερο γεγονός της εβδομάδας ήταν ο σάλος που ξεσηκώθηκε από την «ατίμωση» του πολυβραβευμένου και πολυδιαβασμένου βιβλίου «This Time is Different», των  Reinhart & Rogoff από το Ηarvard, περί της ιστορίας των δημοσιονομικών κρίσεων, το οποίο με τα συμπεράσματά του για τον optimum λόγο εξωτερικού χρέους προς ανάπτυξη στο 90%,  έδινε ουσιαστικά άλλοθι στις κυβερνήσεις για την δικαιολόγηση του μονόδρομου των πολιτικών λιτότητας. Κοντολογίς, οι Herndon, Ash and Pollin [4], (Uni of Massachusetts) (16/4), στην προσπάθειά τους να αναπαράγουν τα αποτελέσματα των R&R, αντιλήφθηκαν παράταιρη στάθμιση και επιλεκτική χρήση των δεδομένων, ώστε να ταιριάζουν με προειλημμένα συμπεράσματα, καθώς και λάθη στο υπολογιστικό τους πρόγραμμα. Είναι άλλωστε γνωστή η περιστρεφόμενη πόρτα ανάμεσα στο Harvard και τα υπόλοιπα πανεπιστήμια της Ivy League και τον Λευκό Οίκο. Ξανακάνοντας τους υπολογισμούς από την αρχή, οι ΗΑP κατέληξαν σε αντίθετο συμπέρασμα, ότι δηλαδή ένα δημόσιο χρέος που υπερβαίνει το 90% μπορεί να φέρει ανάπτυξη 2.2% και όχι ύφεση.

Οι δυο περιπτώσεις που εκθέσαμε θα λογίζονταν ως απόλυτα κοινές και τετριμμένες αν παρέμεναν εντός των ακαδημαϊκών πλαισίων, όπου και θα εντάσσονταν στις συνηθισμένες επιστημονικές διαμάχες. Όπως είδαμε όμως, δεν είναι έτσι. Το ξεσκέπασμά τους δεν έχει να κάνει με την αυτογνωσία των λαών, αλλά  με την αποκάλυψη της νοθείας των υπεράνω πάσης υποψίας εργαλείων που χρησιμοποιεί η εξουσία για να χειραγωγεί.

[1] ECB, «The Eurosystem Household Finance and Consumption Survey»,  http://www.ecb.int/home/pdf/research/HFCS_Statistical_Tables_Wave1.pdf?93617b19d03b9491c9e7adde682e7688

[2] Wolfgang Münchau, «The riddle of Europe’s single currency with many values», http://www.ft.com/intl/cms/s/0/67f9afde-a2c5-11e2-bd45-00144feabdc0.html#axzz2QkNdJ81e

[3] Paul De Grauwe, Yuemei Ji, «Are Germans really poorer than Spaniards, Italians and Greeks?»,  http://www.voxeu.org/article/are-germans-really-poorer-spaniards-italians-and-greeks

[4] HAP, «Does High Public Debt Consistently Stifle Economic Growth? A Critique of Reinhart and Rogoff»,

http://www.peri.umass.edu/fileadmin/pdf/working_papers/working_papers_301-350/WP322.pdf

Το κόμμα του μάρκου στη Γερμανία

Όσο η κρίση στην Ευρωζώνη βαθαίνει, όσο η λιτότητα, παρά την αγριότητά της αποδεικνύεται ατελέσφορη, όσο ο διαλυτικός ρόλος του ευρώ αρχίζει να γίνεται κατανοητός από όλο και περισσότερους πολίτες, και όσο η ύφεση αρχίζει να απειλεί και τις μητροπόλεις του κέντρου, τόσο ο ευρωσκεπτικισμός θα ανεβαίνει και η ισορροπία της Ευρωζώνης θα γίνεται ολοένα και πιο ασταθής.

Κόμματα που πρεσβεύουν την επιστροφή στα εθνικά νομίσματα αποκτούν σημαντικό πολιτικό βάρος με τάσεις αυξητικές του εκτοπίσματός τους. Και δεν είναι μόνο τα ακροδεξιά, όπως στη Γαλλία και την Ολλανδία. Ο Bepe Grillo σαρώνει στην Ιταλία, το ίδιο και το Ukip στη Βρετανία που οι τελευταίες δημοσκοπήσεις το φέρνουν τρίτο στη σειρά μετά τους Τόρυς και τους Εργατικούς, ενώ και στην Κύπρο η πιθανότητα αποχώρησης από το ευρώ συντονίζεται με μεγάλο τμήμα της κοινωνίας. Στην Ελλάδα, το ίδιο, σύμφωνα πάλι με τελευταίες δημοσκοπήσεις, και ο πολιτικός φορέας που θα μπορούσε να πραγματοποιήσει το πήδημα εκτός ευρώ δείχνει για πρώτη φορά να αμφιταλαντεύεται χωρίς να προσπαθεί να το κρύψει.

Παρόλο που το γενικό αίσθημα στην Ευρωζώνη δεν έχει γύρει καθαρά υπέρ της διάλυσής της, τούτο κατά κύριο λόγο οφείλεται στο φόβο που προκαλεί το άγνωστο, καθ’ ότι τα ανώτερα θεσμικά όργανα αρνούνται (ακόμα) να θέσουν το θέμα μιας συντεταγμένης διάλυσης στο δημόσιο διάλογο, παρά στη δυσαρέσκεια για την απώλεια ενός παραδείσου.

Μόλις σήμερα, ο ευρωσκεπτικισμός αποκτάει και επισήμως πολιτική έκφραση και στη Γερμανία με την ιδρυτική διακήρυξη του κόμματος Alternative for Germany σε πολυτελές ξενοδοχείο του Βερολίνου, ύστερα από πρωτοβουλία  ομάδας ευυπόληπτων οικονομολόγων, ακαδημαϊκών, καθηγητών πανεπιστημίου και επιχειρηματιών. «Με τα τόσα Dr. και Prof. να προηγούνται των ονομάτων των προσκεκλημένων, κανείς είχε την εντύπωση ότι βρισκόταν σε επιστημονικό συνέδριο», ανέφερε κάποιος σχολιαστής.

Το κεντρικό στίγμα του κόμματος είναι η συντεταγμένη διάλυση της ευρωζώνης, και η επιστροφή στα εθνικά νομίσματα, για το λόγο ότι η σημερινή κατάσταση με τις συνεχείς διασώσεις αφ’ ενός έχει κουράσει τους γερμανούς, αφ’ ετέρου αποτρέπει και τις περιφερειακές χώρες από το να ορθοποδήσουν. Επιπλέον για να μην γίνει καμιά σύγχυση με τους νεοναζί δηλώνει ότι ούτε εθνικιστικό είναι, ούτε εναντίον της μετανάστευσης.

Αν και οι Γερμανοί σε σχέση με προηγούμενες χρονιές, δηλώνουν σε μεγαλύτερα ποσοστά λάτρεις του ευρώ, εν τούτοις, σε δημοσκόπηση της Handelsblatt (2-3 Απριλιου), ένα 27% δήλωσε ότι πιθανόν και να το ψήφιζε στις επικείμενες εκλογές. Οι ιδρυτές του, λογικό είναι να προσβλέπουν ακόμα και σε διψήφια ποσοστά. Κάποιοι αναλυτές όμως θεωρούν ότι θα είναι δύσκολο να πιάσει ακόμα και το 5%, το όριο που απαιτείται για την είσοδο στην Bundestag, παρά το γεγονός ότι στην πολιτική αρένα, όπως παραδέχονται, υπάρχει αρκετός κενός χώρος για να ένα ευρωσκεπτικιστικό κόμμα. 

Είτε έτσι, όμως, είτε αλλιώς, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αρπάξει αρκετές ψήφους από το κόμμα της Μέρκελ, κυρίως όμως από το κόμμα των φιλελευθέρων, που έτσι κι αλλιώς πνέει τα λοίσθια, με αποτέλεσμα, η Μέρκελ να μην μπορέσει τον Σεπτέμβριο να σχηματίσει κυβέρνηση και να στραφεί στους σοσιαλδημοκράτες και στον γελοίο Steinbrück, για έναν ακόμα Μεγάλο Συνασπισμό. Όπως δηλώνουν πάντως οι ιδρυτές του νέου κόμματος, το ¼ των μελών τους προέρχεται από το SPD και τους Πράσινους, γεγονός που δείχνει ότι ο ευρωσκεπτικισμός και ο φόβος ότι και η δική τους οικονομία τελικά θα απειληθεί,  αγγίζει τους Γερμανούς πέρα και πάνω από πολιτικές παρατάξεις.

Το κομβικό σημείο πάντως είναι η πορεία της Ιταλίας και Ισπανίας. Αν κάποια από αυτές τις δυο οικονομίες χρειαστούν τους επόμενους μήνες κονδύλια «διάσωσης», τότε πες ότι η Μέρκελ τις έχει χάσει κιόλας τις εκλογές. Κι επειδή δεν υπάρχει καμιά περίπτωση να το θελήσει, θα συνεχίσει να κάνει για λίγο ακόμα καιρό τα στραβά μάτια χαλκεύοντας τα νούμερα και υποβιβάζοντας τους κινδύνους. Οι μαγκιές είναι μόνο για τις μικρές χώρες, όπου μπορεί αβρόχοις ποσί να βγάζει το μαστίγιο και να δείχνει πυγμή. Στις μεγάλες, «μούγγα στη στρούγκα».

Πάντως το κλίμα στην ευρωζώνη είναι τόσο εύθραυστο, που κάποιο τυχαίο και φαινομενικά ασήμαντο γεγονός, ας πούμε κάποιος αντίστοιχος του Φραγκίσκου Φερδινάνδου, να γυρίσει το κλίμα και να φέρει το πάνω-κάτω.

Κι όπως γράφει σήμερα το reuters, "Μην υποτιμάτε το νέο αντι-ευρώ κόμμα της Γερμανίας". 

Διαβάστε επίσης σχετικά στον Economist (13/4/2013) "Germany and the Euro: Don't make us Fuhrer. Germans are losing patience with being cast as the eurozones'scapegoats" 

  

  

Πέντε (+1) τραγουδάκια για την κηδεία της Θάτσερ

The Larks - Maggie Maggie Maggie (out out out)

Maggie Maggie Maggie

Out! Out! Out!

Heffner - The Day That Thatcher Dies

We will laugh the day that Thatcher dies,

Even though we know it's not right,

We will dance and sing all night.

Elvis Costello - Tramp the Dirt Down

Oh I'll be a good boy, I'm trying so hard to behave

Because there's one thing I know, I'd like to live

Long enough to savor

That's when they finally put you in the ground

I'll stand on your grave and tramp the dirt down

Newtown Neurotics - Kick out the Tories

Lets kick out the Tories

the rulers of this land

for they are the enemies

of the British working man

and it shows, while that bastard is in unemployment grows

and it shows, in hospitals, factories and the schools that they've closed.

V.I.M - Maggie's Last Party

(sampling Maggie:)

It's a party, It's a party... yes, yes, yes!

ΠΗΓΗ: Red Pepper

Και το περίφημο "Ding Dong the Witch is Dead"

το οποίο θα παίξει και το BBC μιας και θα χτυπήσει πρωτιά στα βδομαδιάτικα charts!