ΔΝΤ: Ανάλυση του Κόστους μιας Χρεοκοπίας, (Είναι πολύ χαμηλό)

Υπάρχει μια αρκετά ενδιαφέρουσα μελέτη από τους Eduardo Borensztein and Ugo Panizza, ερευνητές στη μισθοδοσία του ΔΝΤ, με τίτλο «Τα κόστη χρεοκοπίας ενός κυρίαρχου κράτους», γραμμένη τον Οκτώβριο του 2008 και την οποία μπορείτε να βρείτε ολόκληρη ΕΔΩ.

Μπορεί να την έχετε ακουστά, όπως και κάποια από τα ευρήματά της, αλλά για καλό και για κακό, μιας και τώρα βρισκόμαστε ένα βήμα μπροστά από το συμβάν του κουρέματος, που στην πραγματικότητα συνιστά χρεοκοπία, τακτική, αν δουλέψει το σχέδιο, και όχι άτακτη όπως της Αργεντινής, θεωρώ χρήσιμο να επαναλάβω μερικά από τα κύρια ευρήματά της.

Οι ερευνητές άντλησαν στοιχεία από μια database 83 χωρών που κήρυξαν φαλιμέντο στην περίοδο 1974-2000, τα φόρτωσαν σε ένα μοντέλο, το οποίο δεν θεωρώ σκόπιμο να αναλύσω εδώ, (άλλωστε δίνουν εκτεταμένη βιβλιογραφία για όποιον θα ήθελε να το αμφισβητήσει), και βρήκαν τα ακόλουθα:

1. κατά μέσο όρο, η χρεοκοπία, από τη στιγμή που συμβεί και εντεύθεν, σχετίζεται με ύφεση ίση με 1.2% ετησίως.
2. Άλλο μοντέλο, για παράδειγμα ενός κ. Sturzenegger (2005), βρίσκει ότι η μετά τη χρεοκοπία ύφεση κυμαίνεται ανάμεσα στο 0.5% και 2%, οπότε, το 1.2% των κκ Eduardo Borensztein, Ugo Panizza βρίσκεται εντός πλαισίων, και δεν συνιστά αποκύημα μιας κάποιας φαντασίας.
3. Οι ερευνητές γραφουν ότι «οι επιπτώσεις μιας χρεοκοπίας φαίνεται να είναι βραχυπρόθεσμες. Υπολογίζουν μια μεγάλη επίπτωση τον πρώτο μόνο χρόνο του επεισοδίου, με μια πτώση της ανάπτυξης γύρω στις 2.6 ποσοστιαίες μονάδες.
4. Παρά ταύτα, εγείρουν αμφιβολίες για το κατά πόσον υπάρχει ευθεία σχέση αιτιότητας ανάμεσα στη χρεοκοπία κράτους και στην ύφεση! Ναι καλά το ακούσατε. Κι αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι οι χρεοκοπίες αποτελούν το τελευταίο επεισόδιο μιας ήδη κακής και προβληματικής οικονομίας, απόρροια οικονομικών κρίσεων και σοκ, ή αποτέλεσμα προηγηθέντων συναλλαγματικών κρίσεων κ.λ.π.
5. Έτσι, η χαμηλότερη ανάπτυξη, δλδ η αρνητική ανάπτυξη, όπως αρέσκονται να ονομάζουν κατ’ ευφημισμό την ύφεση, μπορεί να μην αποτελεί συνέπεια την ίδιας αυτής καθ’ αυτής της χρεοκοπίας.
6. Οι άνθρωποι αυτοί δρουν όπως πρέπει να δρα κάθε ερευνητής, ανεξάρτητα του πού εργάζεται, δλδ να μην λαμβάνει τίποτε ως δεδομένο εξ αρχής, αλλά να το διερευνά και να το υποβάλει εις την βάσανον της αντοχής και της τεκμηρίωσης.
7. Για τη διερεύνηση της αμφιβολίας Νο. 5, στήνουν ένα δεύτερο μοντέλο, όπου διαχωρίζουν την επίπτωση της χρεοκοπίας στην οικονομική ανάπτυξη σε δυο παράγοντες: α) ύφεση λόγω κακής πρότερης οικονομικής κατάστασης και β) ύφεση εξ αιτίας της ίδιας της πράξης της χρεοκοπίας.
8. Από το διαχωρισμό των αιτίων, βρίσκουν ότι η επίδραση του καθαρού default, χωρίς να ληφθεί υπ ‘όψιν η πρότερη οικονομική κατάσταση, συνεισφέρει μόνο ένα 1% στην επακόλουθη ύφεση. Το υπόλοιπο 1.4% προέρχεται από το παρελθόν.
9. Τώρα πώς αντιδρούν οι αγορές μετά από μια διακηρυγμένη χρεοκοπία; Λογικά η αντίδραση διαφέρει ανάλογα με το αν η χρεοκοπία συμβαίνει επειδή υπάρχουν αντικειμενικές αιτίες και το κράτος έφτασε στο εδώ και μη παρέκει, ή αν τα κράτη απλά θέλουν να το παίξουν τζαμπαζήδες. Επίσης, σύμφωνα με τους ερευνητές, μεγάλο ρόλο παίζει η διάθεση των αγορών (ναι υπάρχει και αυτό), και το διεθνές περιβάλλον.

10. Υπάρχει γενική συναίνεση στην επιστημονική κοινότητα ότι η αθέτηση πληρωμών δεν οδηγεί σε μόνιμο αποκλεισμό από τις αγορές. Στην πραγματικότητα, η εμπειρία δείχνει ότι ενώ η πρόσβαση χάνεται όσο διαρκεί η περίοδος της αναδιάρθρωσης-κουρέματος των χρεών, μετά το πέρας των διαπραγματεύσεων, οι αγορές παθαίνουν αμνησία, και δεν παρατηρείται κανείς διαχωρισμός ανάμεσα σε defaulters και non-defaulters. Αρκετές χώρες που χρεοκόπησαν τη δεκαετία του ’80 ήταν σε θέση να αντλήσουν μεγάλες ποσότητες κεφαλαίων τη δεκαετία του '90, ενώ χώρες που χρεοκόπησαν στο τέλος του 1990, μπήκαν στις αγορές αμέσως μετά την αναδιάρθρωση. Δλδ, μέσα σε 4 χρόνια το πολύ.

Πολιτικές επιπτώσεις μιας χρεοκοπίας

Οι πολιτικοί, σύμφωνα με τους ερευνητές, όσο και οι γραφειοκράτες, φαίνεται να θέλουν να αναβάλλουν μια, κατά τα άλλα αναπόφευκτη χρεοκοπία. Στην περίπτωση της Αργεντινής, για παράδειγμα, οι ίδιοι οι τραπεζίτες της Wall Street έπρεπε να δουλέψουν σκληρά για να πείσουν τους πολιτικούς να αρχίσουν διαπραγματεύσεις για αναδιάρθρωση του χρέους, πράγμα που αρνούνταν να το κάνουν. Γιατί αυτή η απροθυμία; αναρωτιούνται. Μα εξ αιτίας του δικού τους πολιτικού κόστους! Το αποτέλεσμα δε αυτής της ολιγωρίας, για να σώσουν τα δικά τους τομάρια, συνεπάγεται πάντα μεγαλύτερο οικονομικό και κοινωνικό κόστος.

Συμπεράσματα της έκθεσης

Τα κόστη μιας χρεοκοπία είναι σημαντικά, αλλά βραχυχρόνια. Δηλαδή, οι επιπτώσεις παύουν να είναι ορατές μετά από ΕΝΑ ή ΔΥΟ χρόνια!

Η κακή φήμη μετά τη χρεοκοπία στις χρηματαγορές είναι κιαυτή βραχυπρόθεσμη.

Η χρεοκοπία κάνει κακό στις κυβερνήσεις: λιγοστεύει τρομαχτικά ο χρόνος ημι-ζωής τους!

Μια χρεοκοπία, όταν συμβεί, επειδή δεν γινόταν διαφορετικά, αντιμετωπίζεται με επιείκεια από τις αγορές, πράγμα που σημαίνει ότι πολύ σύντομα μπαίνουν εκ νέου στο παιχνίδι του δανεισμού.

Οccu-pie!

Η καρδιά της Ν. Υόρκης χτυπά εδώ κι ένα μήνα κοντά, στo Lower Manhattan, στο πάρκο Zukotti με τους εκατοντάδες κατασκηνωτές. Ο χώρος έχει διευθετηθεί ώστε αλλού να κοιμούνται, αλλού να γίνονται οι συνελεύσεις, αλλού να συγκεντρώνεται και να μοιράζεται το πληροφοριακό υλικό, και αλλού να γίνονται όλα τα υπόλοιπα, ώστε το πάρκο να μένει ζωντανό 24 ώρες το εικοσιτετράωρο.

Μα οι άνθρωποι πεινάνε κιόλας, και τα λεφτά δεν είναι πολλά. Παρ' όλα αυτά, από τα τριγύρω εστιατόρια, καφέ, και φαστφουντάδικα, οι δίσκοι και τα αναψυκτικά πάνε κι έρχονται με αμείωτο ρυθμό. Και κυρίως οι πίτσες!

Κι όμως κανείς δεν πληρώνει, κανείς δεν ξοδεύει λεφτά. Που δεν έχει κιόλας. Ποιος τότε πληρώνει, τις πίτσες, των οποίων ουκ έστιν αριθμός; Ο Σόρος; Κανένα μυστήριο fund; Ο ίδιος ο λευκός Οίκος; Οι αδελφοί Κόκ;

Μπα! Οι περισσότερες παραγγελίες έρχονται απ' το εξωτερικό και τα λεφτά είναι σε συνάλλαγμα. Σε ρουπίες, σε αιγυπτιακές λίρες, σε αγγλικές λίρες, σε ισπανικά ευρώ, σε ιρλανδικά ευρώ, σε καναδικά δολάρια, σε γεν και σ' ό,τι άλλο υπάρχει.

Πώς κάνουμε εμείς εδώ, όταν σηκώνουμε το τηλέφωνο και παραγγέλνουμε μια πίτσα για το σπίτι; Έ, το ίδιο κάνουν και χιλιάδες άλλοι στον κόσμο. Μόνο που δε λένε, "φέρτε μια πίτσα για το σπίτι", αλλά "πάτε μια πίτσα στο Occupy Wall Street"!

Με κωδικό: Occu-pie.

Υ. Γ. και ξέρετε από έρχονται οι περισσότερες παραγγελίες; Από την Αίγυπτο! Θυμάστε τα πλακάτ που κρατούσαν οι διαδηλωτές στο Winsconsin, και τα οποία έγραφαν "Αιγύπτιοι βοηθείστε μας;". Να λοιπόν, που ανταποκρίθηκαν! Και έμπρακτα, και γευστικά.

Κάτι συμβαίνει εδώ, και δεν ξέρεις τι!

«Πόσο πρέπει ν’ ανησυχούμε, και πόσο πολύ κινδυνεύουμε», φέρονται ν’ αναρωτιούνται οι «περίκλειστοι» τραπεζίτες και παρατρεχάμενοι της Wall Street, βλέποντας τον κόσμο που συρρέει στη γειτονιά τους όλο και να πληθαίνει, και το βουητό του πλήθους ολοένα και να δυναμώνει.

«Δεν πρόκειται να κρατήσουν για καιρό», φέρεται να προφητεύει ο φιλικός τους τύπος, δηλαδή, ο περισσότερος, «οι διαμαρτυρόμενοι έχουν πολλά παράπονα, μα δεν έχουν συγκεκριμένη ατζέντα. Πού θα πάει, το κύμα θα καταλαγιάσει, αν όχι από μόνο του, τουλάχιστον με βοήθεια έξωθεν, και όλα θα ξαναγίνουν όπως και πριν».

Πράγματι, οι φράσεις « απουσία αιτήματος», «απουσία ατζέντας» αποτελούν το πλέον προσφιλές επιχείρημα όσων θέλουν να δικαιολογήσουν πόθους ευσεβείς και να προεξοφλήσουν την αποτυχία κάθε κινήματος αμφισβήτησης, που πάει να σηκώσει λίγο παραπάνω κεφάλι, πέρα από τα γνωστά και τα καθιερωμένα.

Το κίνημα «Occupy Wall Street», ξεκίνησε αυθόρμητα, όπως όλα τα ομοειδή του, από τα κάτω, και παρά το γεγονός ότι δεν έχει ένα συγκεκριμένο αίτημα, παρά το γεγονός ότι δεν έχει δομή, δεν έχει οργάνωση, ούτε μηχανισμό και ιεραρχία, εν τούτοις συντονίζεται με την αγανάκτηση, και το αδιέξοδο της πλειονότητας της εργαζόμενης Αμερικής, που βλέπει να υποβαθμίζεται οικονομικά, και να εξορίζεται από το πολιτικό γίγνεσθαι με ασυνήθιστη βιαιότητα. Συνθήματα όπως, «Είμαστε το 99%», ή «Είμαστε πολλοί, για ν’ αποτύχουμε», κατ’ αναλογία του « Too Big to Fail» των τραπεζών, συμπυκνώνουν αφ’ ενός την επίγνωση της σημερινής κατάστασης, αφ’ ετέρου τη θέληση και την αποφασιστικότητα για την αλλαγή της, για την επανόρθωση της δικαιοσύνης, και της δημοκρατίας μέσα από τη συλλογική και άμεση δράση όλων των πολιτών.

Το 2011 ευτύχησε να δει την άνθιση πολλών παρόμοιων αυθόρμητων κινημάτων, κάθ’ ένα εξ αυτών με τη δική του ιδιαιτερότητα, προϊστορία, δυναμική και κατάληξη. Κανένα όμως απ’ αυτά δεν ξεπήδησε από παρθενογένεση, αλλά πάτησε σε παλιότερο υλικό, και το κίνημα της Wall Street, έχει πίσω του τα αντιπολεμικά κινήματα του ’60, αλλά και τα νεότερα των αρχών του 2000, με τη δυναμική αντίθεση στον πόλεμο του Ιράκ, αλλά ακόμα και πιο πρόσφατα, το Winsconsin, και το μικρότερο σε όγκο κίνημα ενάντια στην εγκατάσταση του αγωγού Κeystone XL, και σίγουρα, ακόμα κι αν σβήσει προσωρινά, θ’ αποτελέσει παρακαταθήκη για ένα μελλοντικό, που δεν θ’ αργήσει να ‘ρθει, αν λάβει κανείς υπ’ όψιν του τη δεινή κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει η αμερικάνικη κοινωνία, το 99% δηλαδή, των Αμερικανών και την εμπειρία που θα έχει εν τω μεταξύ αποκτηθεί. Κι η σημασία καμιά φορά δεν είναι τόσο στο περιεχόμενο, όσο στη διαδικασία, στην απόπειρα εγκαθίδρυσης του νέου.

Πόσο μακριά όμως μπορεί να πάει ένα τέτοιο κίνημα, που απαρτίζεται από χιλιάδες μοναδικές φωνές και ιδέες, ένα κίνημα που δεν έχει δομή, που δεν έχει ιεραρχία, που δεν έχει οργάνωση; Πόσο βαθειά μπορεί να εισχωρήσει μέσα στην κοινωνία; Πόσο μπορεί η σπίθα που άναψε να γίνει εν τέλει φωτιά; Όλα αυτά αποτελούν πολύ εύλογα ερωτήματα, και κάθε απάντηση, που ουσιαστικά είναι δυο και διαμετρικά αντίθετες, έχει το δίκιο της. Με δεδομένη την αποξένωση της νέας γενιάς, και όχι μόνο, από τα συνδικάτα και το οργανωμένο εργατικό κίνημα, γεγονός που εν πολλοίς οφείλεται στα δεύτερα και όχι στην πρώτη, οι εμβρυικές αυτές κινήσεις, της εσκεμμένης έλλειψης οργάνωσης, του προκαθορισμένου σχεδίου ή πολιτικής πλατφόρμας, αποτελούν προσπάθειες χειραφέτησης και επινόησης νέων και πιο χαλαρών οργανωτικών δομών, στα πλαίσια των οποίων ο καθένας μπορεί να προσέλθει ελεύθερα, να μιλήσει για τα προβλήματα που αντιμετωπίζει και να ακουστεί. Και είναι αυτή η έλλειψη προκαθορισμένου σχήματος που τα κάνει όχι μόνο ελκυστικά σε περισσότερο κόσμο, αλλά και βιώσιμα, με το να αποτρέπονται τα σχίσματα και οι διαλυτικές αντιπαλότητες. Τα κινήματα τύπου Occupy Wall Street, ή Occupy Boston, ή October 2011, (ανάλογο κίνημα που ξεπήδησε στην Ουάσινγκτον), καταλαμβάνοντας ένα δημόσιο χώρο, στην πραγματικότητα τον μετασχηματίζουν από φυσικό, σε ανοιχτά κοινωνικό και πολιτικό.

Από την άλλη μεριά, το παραδοσιακό εργατικό κίνημα, μπορεί να διαθέτει πόρους, οργάνωση, και μέλη, εν τούτοις χάνει τη νεολαία και εξ αυτού, υπολείπεται σε δυναμισμό, ζωτικότητα, και ριζοσπαστισμό. Και οι καιροί, χρειάζονται και τα τρία.

Άρα, το ιδανικό θα ήταν μια σύμφυση των δυο αυτών εκδοχών οργάνωσης, με τρόπο ώστε ο καθένας, διατηρώντας την αυτονομία του, να διδάσκεται από την εμπειρία και να επωφελείται από τα πλεονεκτήματα που έχει σε περίσσεια ο άλλος.

Αυτή τη στιγμή, κάτι τέτοιο φαίνεται όντως να συμβαίνει στο Μανχάταν με πρωτοβουλία που πήραν οι ίδιες οι εργατικές ενώσεις. Με ένα σωρό ενδοιασμούς στην αρχή, κυρίως εξ αιτίας της αντικαπιταλιστικής χροιάς του κινήματος και ενδεχόμενων παρεκτροπών ή επεισοδίων, οι επικεφαλής μεγάλων συνδικάτων όπως των δασκάλων, των εργαζομένων στον τομέα των μεταφορών της Ν. Υόρκης, των εργαζομένων στην υγεία, στη μεταλλουργία, στις οικοδομές, στην αυτοκινητοβιομηχανία, ακόμα και μέλη της μεγαλύτερης συνομοσπονδίας βιομηχανικών οργανώσεων, A.F.L.-C.L.O., αποφάσισαν ομόφωνα, να κάνουν ένα σημαντικό βήμα προσέγγισης, να υποστηρίξουν τους διαδηλωτές της Wall Street και να συμμετάσχουν στις διαδηλώσεις. Και όντως αυτό συνέβη. Και ήταν μια σημαντική κίνηση, την οποία καλωσόρισαν οι καταληψίες, στο βαθμό βέβαια, που δεν θα προβάλλονταν αξιώσεις ηγεσίας και καθοδήγησης. Ως προς αυτό δεν έχουν και πολύ άδικο να είναι δύσπιστοι.

Παρόμοια σύμφυση συνέβη και στη Βοστόνη. Το μεγαλύτερο εργατικό συμβούλιο της πόλης, το οποίο αντιπροσωπεύει 154 ενώσεις με 90,000 μέλη έδωσε το παρόν, επαινώντας μάλιστα το αντίστοιχο Occupy Boston για την πρωτοβουλία του.

Αν τίποτε απρόοπτο δεν συμβεί στο μεσοδιάστημα, η 15 Οκτωβρίου θα είναι η επόμενη ημερομηνία-σταθμός. Για την ημέρα αυτή έχει προγραμματιστεί μεγάλη αντιπολεμική διαδήλωση, στην οποία έχουν δηλώσει συμμετοχή εκτός των άλλων και διάφορες περιβαλλοντικές οργανώσεις, ή οργανώσεις γύρω από τα τρόφιμα, ένδειξη ότι η «Κατάληψη» έχει ήδη καταστεί το τεράστιο μεγάφωνο της οργής του κόσμου ενάντια στην αποτυχημένη οικονομία, ενάντια στους αποτυχημένους πολιτικούς αρχηγούς, ενάντια στα κυρίαρχα Μέσα, και ενάντια στην Αστυνομία.

Και ο ιός της κατάληψης εξαπλώνεται μέρα τη μέρα. Το Ώστιν στο Τέξας, το Τενεσί, το Σικάγο, το Ντένβερ, η Καλιφόρνια, η Φλόριδα, τον έχουν ήδη αρπάξει. Και μέχρι αύριο, ποιος ξέρει πόσες άλλες πόλεις…

Εσωτερική υποτίμηση vs υποτίμηση νομίσματος

O P. Krugman σε χθεσινό άρθρο στο blog του στους NYT δείχνει ανάγλυφα τη διαφορά στις κοινωνικές επιπτώσεις που επιφέρει η εσωτερική υποτίμηση μιας ολόκληρης κοινωνίας σε σχέση με την υποτίμηση του νομίσματός της. Και σαν παράδειγμα αντιπαραθέτει την Ιταλία με το ΗΒ. Η Ιταλία, μέλος της ΟΝΕ, δεν μπορεί να προβεί σε νομισματική υποτίμηση, ενώ το ΗΒ μπορεί. Η Ιταλία με μικρότερο έλλειμμα και χρέος τρώει τη μια υποβάθμιση μετά την άλλη, ενώ το ΗΒ απολαμβάνει το τριπλό του ΑΑΑ και κανένας οίκος δεν φαίνεται να ενοχλείται.

Γιατί συμβαίνουν αυτά; Μα, εξ αιτίας του νομίσματος.

Το διάγραμμα που ακολουθεί απεικονίζει την ίδια ποσότητα που δείξαμε και στην προηγούμενη ανάρτηση για τα PIIGS, δηλαδή την ενεργό υποτίμηση του νομίσματος, υπολογισμένης στη βάση του μοναδιαίου κόστους εργασίας, όπως αυτό προκύπτει από τις συναλλαγματικές ισοτιμίες κάθε χώρας σε σχέση με τα νομίσματα των κύριων εμπορικών της εταίρων.

Ο αποπληθωρισμός στη Βρετανία μέσω υποτίμησης της λίρας υπολογίζεται στο 15%, ενώ για να πετύχει η Ιταλία το ίδιο ποσοστό θα πρέπει να διαλυθεί το σύμπαν, όπως ακριβώς είδαμε να συμβαίνει στην Ιρλανδία. Και πάλι, αν ξαναδείτε το προηγούμενο ποστ, η εσωτερική υποτίμηση στην Ιρλανδία δεν ξεπέρασε το 10%, παρά το πενταετές δρακόντιο πρόγραμμα λιτότητας που επέβαλε στους πολίτες της.

Το συμπέρασμα, λοιπόν που βγαίνει είναι ότι η ανάκτηση της ανταγωνιστικότητας μιας χώρας μέσω της εσωτερικής υποτίμησης είναι ο χειρότερος και ο πλέον βάρβαρος τρόπος για να επιτευχθεί, και μάλιστα σε πολύ μεγαλύτερο βάθος χρόνου απ’ ότι αν είχε ένα δικό της νόμισμα και μια δική της κεντρική τράπεζα. Αυτός είναι λοιπόν ο λόγος που οι αγορές δεν δείχνουν να ενοχλούνται από τη Βρετανία, ενώ κλάνουν μέντες με την Ιταλία.

Η εσωτερική υποτίμηση μόλις έχει αρχίσει!

Αν δεν έχουμε ακόμα πειστεί για το τι επιδιώκει η Τρόικα, ας ρίξουμε μια πολύ προσεκτική ματιά στο παραπάνω γράφημα, το οποίο απεικονίζει το ποσοστό της εσωτερικής υποτίμησης που έχει επιτευχθεί σε μια σειρά χωρών, από την αύξηση της ανεργίας και την συνακόλουθη μείωση των μισθών.

Στην πραγματικότητα κάθε καμπύλη αναπαριστά το ποσοστό της εικονικής υποτίμησης του ευρώ σε σχέση με 27 εμπορικούς εταίρους, (αν κάθε μια χώρα είχε το δικό της νόμισμα), στο χρονικό διάστημα από το πρώτο τρίμηνο του 2008, το οποίο λαμβάνεται σαν βάση και ίσον με 100, έως το τελευταίο τρίμηνο του 2010.

Τι παρατηρούμε;

Αμέσως χτυπάει στο μάτι η τρομερή εσωτερική υποτίμηση της Ιρλανδίας, κατά 10 περίπου μονάδες. Ακολουθεί η Ισπανία, η οποία παρά τη φοβερή ανεργία, φαίνεται να ανθίσταται.

Και πού βρίσκεται η Ελλάδα; Η Ελλάδα είναι η διακεκομμένη γραμμή, η οποία για όλο το εξεταζόμενο χρονικό διάστημα πλέει πάνω από την οριζόντια γραμμή του 100. Αυτό σημαίνει ότι η χώρα μας στα μάτια της Τρόικας μέχρι το τέλος του 2010, δεν είχε υποστεί καμία εσωτερική υποτίμηση!

Το συμπέρασμα λοιπόν είναι, ότι αν όλα αυτά τα μέτρα μάς φαίνονται πολύ άγρια και αδιανόητα, είναι λογικό να υποθέσουμε, ότι μέχρι να φτάσουμε την Ιρλανδία, δεν έχουμε δει ακόμα τίποτε!

ΥΓ1. Η καμπύλη είναι από τη διάλεξη του M. Weisbrot του CEPR.

ΥΓ2. Άκουσα στο δελτιο τον Πρετεντέρη να εξανίσταται για την απαίτηση της τρόικα να μειωθει κι αλλο ο κατωτατος μισθοός στον Ιδ. Τομέα. Φαίνεται δεν άκουσε καθόλου για την μέθοδο της εσωτερικής υποτίμησης. Αν έβλεπε αυτό το διάγραμμα, θα τού λυνόταν η απορία.

Το μεγάλο ρουσφέτι στον ιδιωτικό τομέα

Όταν μιλάμε για πελατειακό κράτος, εννοούμε αποκλειστικά τους ρουσφετολογικούς διορισμούς στο δημόσιο. Ως εδώ καλώς.

Δεν περνάει όμως από το μυαλό κανενός ότι υπάρχει και μια αντίστοιχη πελατειακή σχέση η οποία τροφοδοτείται από τους ίδιους ρουσφετολόγους πολιτικούς, και η οποία φύεται στον καλό και αγνό ιδιωτικό τομέα, εν είδη λύτρων που πληρώνει ο καλός και αγνός αλλά κρατικοδίαιτος ιδιωτικός τομέας για να κάνει τις business as usual με το κράτος, δηλαδή να παίρνει δάνεια, να παίρνει δουλειές, να τις υπερκοστολογεί και να αυγατίζει τα κέρδη του εις βάρος των φορολογουμένων και των εργαζομένων.

Τέτοια παραδείγματα θα βρει κανείς στις μεγάλες επιχειρήσεις, στα μεγάλα ιδιωτικά κανάλια και στις μεγάλες ιδιωτικές εφημερίδες, ώστε σε κάποιες από αυτές να καθίσταται αδύνατον να διαχωρίσεις αν οι εργαζόμενοι είναι ιδιωτικοί ή δημόσιοι υπάλληλοι.

Ακόμα κι αν παραδεχτούμε ότι το κράτος υπερδιογκώθηκε, αυτό συνέβη γιατί ο ιδιωτικός τομέας συρρικνώθηκε. Όχι γιατί τον έφαγε το κράτος, αλλά γιατί ο ίδιος το βρήκε προσφορότερο να ζει ασφαλώς από προσόδους, τόκους και εμπορεία έργων τέχνης, παρά από το να επενδύει και να ρισκάρει.

Μέχρι το '80 ήταν εντελώς ασύμφορο το να δουλεύει κάποιος στο δημόσιο, μιας και ο ιδιωτικός τομέας προσέφερε πιο ελκυστικές και καλοπληρωμένες δουλειές. Από κει και μετά τα πράγματα άλλαξαν άρδην. Ο ιδιωτικός τομές άρχισε τότε να στρέφεται στα χρηματιστήρια, τα παράγωγα και τα λοιπά, και ο πληθυσμός που αυξανόταν και ήθελε να βρει μια δουλειά για να ζήσει, πήγαινε στο δημόσιο.

Ας μάς πει κάποιος, αν μπορεί, πόσες ήταν οι επιχειρήσεις που μετανάστευσαν στο εξωτερικό, πόσες ήταν οι παραγωγικές επενδύσεις του ιδιωτικού τομέα τις τελευταίες δυο δεκαετίες, και με ποιο ποσοστό αυξάνονταν με το χρόνο.

Ο αποκεφαλισμός του κεφαλικού φόρου

Σε εποχές ανελέητης επίθεσης της εξουσίας, ο λαός τείνει να στρέφεται στο παρελθόν, να επαναφέρει στη μνήμη στιγμές δόξας και ηρωικών κατορθωμάτων, να παίρνει δύναμη από αυτά και να αντλεί από την ιστορία του δοκιμασμένους τρόπους και στρατηγικές αντίστασης. Λίγο πολύ, το ίδιο συμβαίνει και σήμερα στη Βρετανία. Οι απανωτές επιθέσεις στα εισοδήματα των λαϊκών στρωμάτων από τον κυβερνητικό συνασπισμό και το ξήλωμα του κοινωνικού κράτους, ξαναφέρνουν στον ορίζοντα τους προ δεκαετίας, από το 1987 έως το 1990, ένδοξους αγώνες που συντάραξαν ολόκληρο το νησί με αφορμή τον περίφημο κεφαλικό φόρο (poll tax) της Θάτσερ. Αγώνες, επίμονοι και μαζικοί, οι οποίοι οδήγησαν στην απόσυρση του φόρου και συνέτειναν στην παραίτηση της Σιδηράς Κυρίας από το πόστο της.

Όταν η κ. Θάτσερ εξελέγει για τρίτη φορά, το 1987, ένα από τα πρώτα πράγματα που υποσχέθηκε ήταν η αντικατάσταση του φόρου ακίνητης περιουσίας, τα έσοδα του οποίου πήγαιναν στους τοπικούς δήμους, από έναν οριζόντιο φόρο, στον οποίο υπόκεινταν με τον ίδιο τρόπο όλοι οι πολίτες, ηλικίας 18 και άνω, ανεξαρτήτως εισοδήματος, περιουσίας, οικογενειακής ή εργασιακής κατάστασης. Δηλαδή, επρόκειτο για έναν καθαρό κεφαλικό φόρο, όμοιο με αυτόν που πλήρωναν τον Μεσαίωνα οι δουλοπάροικοι στους δεσπότες τους. Ο φόρος αυτός, όχι μόνο εξομοίωνε τα ανώτατα με τα κατώτατα κοινωνικά στρώματα, αλλά ελάφρυνε σημαντικά τα πρώτα, σε σχέση με τον προηγούμενο αναλογικό φόρο. Μια τέτοια αδικία, δυο τινα μπορούσε να προκαλέσει: είτε αποφυγή πληρωμής, είτε μαζική εξέγερση. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, λοιπόν, συνέβησαν και τα δυο.

Στο σημείο αυτό, έχει ενδιαφέρον να επισημάνουμε τον τρόπο που οι εξουσίες κουρσεύουν διαχρονικά τη γλώσσα για να γλυκαίνουν τα δηλητήρια που σπέρνουν. Το σερβίρισμα του θατσερικού φόρου, ως “φόρου υπέρ της κοινότητας”, δεν διαφέρει σαν αρχή από το σερβίρισμα των δικών μας χαρατσιών σαν “φόρων αλληλεγγύης”, όταν είναι τοις πάσι γνωστό ότι οι αποδέκτες της “αλληλέγγυας” φορολογίας δεν είναι οι χειμαζόμενοι συμπολίτες μας, αλλά οι όλβιοι τραπεζίτες.

Η εφαρμογή του θατσερικού κεφαλικού φόρου άρχισε αμέσως δοκιμαστικά από τη Σκοτία, συγκεκριμένα το Δεκέμβριο του 1987, κίνηση που αποδείχτηκε άστοχη, μια και οι Σκοτσέζοι, γνωστοί για το ανεξάρτητο πνεύμα τους, τον εξέλαβαν κατ' αρχήν, σαν φόρο αποικιοκρατικό και αποφάσισαν να ξεσηκωθούν και να μην υπακούσουν. Δημοσκόπηση εκείνης της περιόδου έδειξε ότι οι μισοί σχεδόν ήταν έτοιμοι να αδράξουν το λάβαρο της ανυπακοής. Πώς όμως; Αρχικά, με σύνθημα “Δεν μπορούμε,να πληρώσουμε και δεν θα πληρώσουμε”, άρχισαν να στήνονται τοπικές επιτροπές, σε κάθε γωνιά, σε κάθε γειτονιά, από τα κάτω, χωρίς την ουσιαστική υποστήριξη ούτε των συνδικάτων, ούτε των Εργατικών, εξόν μιας μερίδας βουλευτών της αριστερής τάσης Militant, οι οποίοι και ανέλαβαν την οργάνωση της γιγαντιαίας αυτής προσπάθειας σ' ολόκληρο το νησί. Φυσικά, μετά απ' αυτό, οι μέρες τους στο Εργατικό Κόμμα, άρχισαν να μετράν αντίστροφα. Οι Εργατικοί θεωρούσαν ότι ο φόρος θα έπρεπε να πέσει με ωραία λόγια στη βουλή, με τον αρχηγό τους, μάλιστα, Κίνοκ να δηλώνει υπέρ της επιβολής κυρώσεων στους απείθαρχους, αποκαλώντας τους ειρωνικά “ψευτο-επαναστάτες των πόλεων”.

Μετά τη Σκοτία, και η Ουαλία και οι νότιες περιοχές της Αγγλίας άρχισαν σιγα-σιγά να μπαίνουν στο χορό, ιδρύοντας παντού επιτροπές, και συσπειρώνοντας τον κόσμο σε τακτικές συνεδριάσεις. Η πρώτη μεγάλη διαδήλωση οργανώθηκε το 1989 στη Γλασκώβη, όπου σε ένδειξη αλληλεγγύης, κατέφτασαν με ναυλωμένο τρένο, το λεγόμενο “κόκκινο τρένο” 700 διαδηλωτές από το Λονδίνο και την Ουαλία. Αμέσως μετά η διαδήλωση κύλησε στο Μάντσεστερ, μετά κατέβηκε νοτιότερα, και όπως πήγαιναν τα πράγματα δεν θ' αργούσε να φτάσει και στην πρωτεύουσα.

Με το που η κίνηση άρχισε να εξαπλώνεται, τέθηκε θέμα συντονισμού. Έτσι λοιπόν, συστάθηκε μια οργάνωση ομπρέλα, “The All Britain Anti Poll Tax Federation”, κάτω απ' την οποία εντάχθηκαν 2000 και πλέον τοπικές επιτροπές απ' όλη τη χώρα. Ο αγώνας που είχε αρχίσει από το 1987 στη Σκοτία, προμηνυόταν μακρύς. Στο διάστημα αυτό, οι επιτροπές οργάνωναν διαδηλώσεις, μικρές στην αρχή, μεγαλύτερες, όσο περνούσε ο χρόνος, διένειμαν επεξηγηματικό υλικό για να τονώσουν το ηθικό και την αυτοπεποίθηση του κόσμου, ο οποίος μετά την ήττα των ανθρακορύχων και τη νίκη της Θάτσερ στα Φώλκλαντς, είχε στερέψει από κουράγιο, και επιπλέον εξορμούσαν στους δήμους προσπαθώντας να τους πείσουν να απόσχουν από τη συλλογή των φόρων και την ποινική δίωξη όσων δεν πλήρωναν.

Και το κίνημα φούντωνε. Την πρωταπριλιά του 1990 ο φόρος μπήκε σε εφαρμογή και στην Αγγλία και Ουαλλία, αλλά δώρον άδωρον. Αυτοί που αρνούνταν να τον πληρώσουν μετρούσαν πια 18 εκατομμύρια και τα ταμεία του κράτους παρουσίαζαν έλλειμμα 5 δισ. λιρών. Το κίνημα είχε πλέον εισέλθει στο δρόμο χωρίς επιστροφή. Οι καιροί είχαν πια ωριμάσει για μια δυναμική παρουσία στο Λονδίνο. Η διαδήλωση που οργάνωσε η Συνομοσπονδία ενάντια στο φόρο στις 31 Μαρτίου του ιδίου έτους στο Λονδίνο συγκέντρωσε γύρω στους 200,000 και ήταν πράγματι μεγαλειώδης. Η αναίτια επέμβαση της Αστυνομίας, όπως η ίδια παραδέχτηκε με υπόμνημα αργότερα, προκάλεσε ταραχές, λεηλασίες και εμπρησμούς, αλλά παρά την αγωνιώδη προσπάθεια των μέσων να στρέψουν τον κόσμο εναντίον των διαδηλωτών, αυτός δεν “μάσησε”. Τέσσερις μέρες μετά, αποφάσισε και το μεγαλύτερο εργατικό συνδικάτο, TUC, κάτι σαν τη ΓΣΕΕ, να ξεκουνηθεί και να διαδηλώσει, αλλά δεν πρόκανε. Το αποτέλεσμα ήταν τραγικό. Αυτοί που παρουσιάστηκαν ήταν κάτι λιγότερο κι από το λίγο!

Παρ' όλα αυτά η Θάτσερ δεν απέσυρε το φόρο. Αυτό θα συνέβαινε λίγο αργότερα, συγκεκριμένα το Νοέμβριο, όταν η κυρία θα εξαναγκαζόταν σε παραίτηση. Ο διάδοχός της Μέιτζορ, στην εναρκτήρια ομιλία του υποσχέθηκε να τον καταργήσει, πράγμα που έπραξε αργότερα.

Εν τω μεταξύ, η άρνηση πληρωμής είχε και τα θύματά της, από βουλευτές της τάσης Militant των Εργατικών, (15), μέχρι και συνταξιούχους γέροντες, (10), οι οποίοι πέρασαν κάποιες μέρες στη φυλακή. Μέχρι το Νοέμβρη του 1991, 117 άτομα φυλακίστηκαν σε 40 δήμους, εκ των οποίων πάνω από τους μισούς ελέγχονταν από τους Εργατικούς. Κανένας όμως από όσους κλήθηκαν στο δικαστήριο δεν αφέθηκε στην τύχη του. Εκτός από νομική υποστήριξη, μέλη του κινήματος εισέβαλαν στα δικαστήρια και σταματούσαν τις δίκες, ενώ υπήρξαν και διαπραγματεύσεις με τους δικαστές για παύση των διώξεων.

Τι συμπεράσμα θα μπορούσαμε να βγάλουμε για τα καθ' ημάς; Δεν χρειάζεται να το γράψουμε. Είναι ολοφάνερο.

Οι Θρίαμβοι της Ιρλανδίας! Ή μήπως όχι;

στους N. Y. T

από την κ. Κρούγκμαν

There’s a visible push to claim that recent Irish experience — somewhat better-than-expected growth in the second quarter, rising exports — vindicates austerity policies. Here’s a new piece on export growth, trumpeting a rise in pharma exports.

So, some cold water. First of all, eventual recovery after years of Depression-level unemployment is a strange definition of success. But there’s also a specifically Irish twist. Pharma accounts for a large share of Irish exports — but it makes a much smaller contribution to the Irish economy. Partly that’s because pharma uses a lot of imported inputs, so that it has relatively low domestic content. Partly that’s because pharma is very capital-intensive, employing very few people — and the capital is foreign owned, so that the contribution to Gross National Product, which deducts income paid to foreigners, is smaller than the contribution to Gross Domestic Product, which doesn’t. Indeed, Ireland is one of those countries where you really want to track GNP rather than GDP to get a sense of how the country is doing.

And here’s how it’s doing:

Success!

To be fair, Ireland is doing a bit better than feared; it’s achieving a significant amount of “internal devaluation” via deflation, which is leading investors to mark up the possibility that it might actually avoid default. I should also make clear that given the commitment to the euro, Ireland had to engage in some kind of austerity program, although it wouldn’t have been as draconian if not for the decision to socialize all the of the banks’ debt.

But the idea that Irish experience is vindicating the demands for austerity, because real income, which bottomed out 18.4% below the previous peak, is now only 15.7% below that peak …

Σημάδια Πτώσης

O Paul Kennedy, στο ιστορικό βιβλίο του, "The Rise and Fall of the Great Powers", αναλύοντας τις οικονομικές αλλαγές και τις στρατιωτικές συγκρούσεις από το 1500 ως το 2000, καταλήγει στο αδιαμφισβήτητο συμπέρασμα, ότι όταν μια χώρα ή αυτοκρατορία αρχίζει να εξοπλίζεται και να μαζεύει πολεμοφόδια σαν τρελή, αυτό αποτελεί ένδειξη ότι η χώρα βρίσκεται σε τροχιά βαθιάς παρακμής και επικείμενης πτώσης.

Η βιάση με την οποία ο Βενιζέλος ανακοινώνει και σωρεύει μέτρα, δεν αποτελεί παρά σημάδι της επικείμενης πτώσης αυτού, της κυβέρνησής του, της χώρας του.

Αυτό λέει η ιστορία...

ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΑΝΑΓΚΗΣ και προς τους πιστωτές!

Η απόρριψη της προσφυγής κατά του Μνημονίου από το Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών, δικηγορικούς συλλόγους της περιφέρειας, συλλόγους των συνταξιούχων, και άλλους φορείς, που ζήτησαν να ακυρωθεί ως αντισυνταγματικό και αντίθετο στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, έγινε στη βάση ότι χωρίς αυτό, το κράτος δεν θα μπορούσε να πληρώσει μισθούς και συντάξεις. Οι δικηγόροι μάλιστα του δημοσίου, ενώπιον της μείζονος Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας επικαλέστηκαν την «ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΑΝΑΓΚΗΣ» στην οποία είχε περιέλθει η χώρα.

Υπενθυμίζουμε ότι «ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΑΝΑΓΚΗΣ», στην οποία είχε περιέλθει και ο λαός της Αργεντινής, είχε επικαλεστεί ο Πρόεδρος Κίρσνερ, βάσει της οποίας προχώρησε σε στάση πληρωμών και κούρεμα των ομολόγων κατά 75%.

Συγκρίνοντας αυτά τα δυο περιστατικά, βλέπουμε ότι η «ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΑΝΑΓΚΗΣ», μπορεί να επικληθεί τόσο προς το εσωτερικό, όσο και προς το εξωτερικό. Το τελευταίο δε, είναι κατοχυρωμένο στη χάρτα του ΟΗΕ, και γίνεται δεκτό σαν επιχείρημα από τα διεθνή δικαστήρια στα οποία καταφεύγουν συνήθως οι πιστωτές, και στα οποία δικαιώνονται οι οφειλέτες.

Η παρούσα κυβέρνηση, με την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, δηλώνει με κάθε επίσημο τρόπο ότι η χώρα έχει όντως περιέλθει σε ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΑΝΑΓΚΗΣ, και μάλιστα από το Νοέμβριο του προηγούμενου έτους, δηλαδή, εδώ και ένα χρόνο.

Αν λοιπόν, μπορεί και επικαλείται το επιχείρημα αυτό για να εξοντώσει το λαό αυτής της χώρας, έχει κάθε λόγο να το επικαλεστεί και προς τους οφειλέτες. Φυσικά, μια δωσίλογη και ξενόδουλη κυβέρνηση δεν υπάρχει περίπτωση να το κάνει.

Μπορεί όμως να το κάνει ο ίδιος ο λαός, και μάλιστα με επιχειρήματα που τού τα δίνει στο πιάτο η ίδια αυτή κυβέρνηση! Αν δεν είναι κελεπούρι αυτή η κυβέρνηση, τότε τι είναι;

Πειρατές κατέλαβαν το Βερολίνο!

Θα μπορούσε να ήταν ένα αστείο, που ήρθε και κάθισε, θα μπορούσε επίσης να ήταν ένα τυχαίο συμβάν, απ' αυτά που συμβαίνουν μια στις τόσες. Όμως δεν φαίνεται να είναι έτσι. Ο λόγος φυσικά, για τον εκλογικό θρίαμβο των «Πειρατών», με 8,9% και 15 έδρες, ακριβώς όσες και οι υποψηφιότητές τους, την προηγούμενη Κυριακή στο κοινοβούλιο του Βερολίνου.

Οι πέννες άναψαν, τα φλας άστραψαν και δεν υπήρξε εφημερίδα που να μη σχολιάσει είτε με θαυμασμό, είτε με κακεντρέχεια, είτε με σκεπτικισμό το τόλμημα και τον αναπάντεχο θρίαμβο των 20άρηδων, 30άρηδων μελών και ψηφοφόρων, του νεότερου πολιτικού κόμματος της Γερμανίας.

Κόμμα, τρόπος του λέγειν, μιας και δεν έχει ούτε τη δομή, ούτε την οργάνωση, ούτε την επαγγελματική στελέχωση των «αυθεντικών» κομμάτων όπως τα γνωρίζαμε μέχρι σήμερα, αλλά ούτε και ευρύ πολιτικό πρόγραμμα, αντίστοιχο αυτών που διεκδικούν την εξουσία. Οι πειρατές ξεκίνησαν το 2006, με μια καθαρά φιλελεύθερη ατζέντα σχετιζόμενη με το ελεύθερο λογισμικό, την ελευθερία στο ίντερνετ και την προστασία των ηλεκτρονικών δεδομένων και ως εκ θαύματος, βρήκαν άμεση ανταπόκριση από μια ομήλικη γενιά, που ανδρώθηκε στο facebοok και έλιωσε σόλες σερφάροντας στα απέραντα πελάγη του διαδικτύου.

Πέρα όμως από τις βασικές τους δεσμεύσεις, στο δρόμο προστέθηκαν και καινούργια αιτήματα με κοινωνικό περιεχόμενο αυτή τη φορά, όπως εξασφάλιση κατώτατου μισθού, (αίτημα το οποίο άλλωστε υιοθετούν σχεδόν όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης), μικρή αναλογία μαθητών προς καθηγητές, διαφάνεια στις κυβερνητικές αποφάσεις, καθώς επίσης και ελεύθερη χρήση των μέσων μαζικής μεταφοράς στις πόλεις, αιτήματα δηλαδή ασύνδετα και σκόρπια. Ο χρόνος θα δείξει αν θα ριζώσουν βαθιά στο χώμα, ή θα τα πάρει ο άνεμος στο πρώτο ξεροβόρι.

Απ' ότι έδειξαν οι αναλύσεις, οι «Πειρατές» άντλησαν τους ψηφοφόρους τους κυρίως από τη δεξαμενή των «Πρασίνων», οι οποίοι με τα χρόνια γκρίζαραν, όχι μόνο ηλικιακά, μα και πολιτικά, αλλά και από τους σοσιαλδημοκράτες και την αριστερά του Die Linke. Κατ' ουσίαν βέβαια πρόκειται για κάτι άλλο, εντελώς διαφορετικό από τους πρώτους Πράσινους, πέρα από τη φρεσκάδα, τη νεανικότητα και τον ακτιβισμό. Οι Πράσινοι σχηματίστηκαν στους δρόμους, κατά τη διάρκεια των θυελλωδών αντι-πυρηνικών μαχών, ενώ οι «Πειρατές», στους φανταστικούς δρόμους των ηλεκτρονίων. Οι πράσινοι ήταν πολιτικοποιημένοι, οι «Πειρατές» απ’ ότι φαίνεται όχι, τουλάχιστον με την παραδοσιακή ερμηνεία της λέξης.

Πόσο σοβαρά λοιπόν μπορούμε να τους πάρουμε; Είναι απλώς φασαριόζικοι νέοι, που είδαν τη συμμετοχή τους στις εκλογές σαν ένα καινούργιο και γεμάτο πρόκληση παιχνίδι; Είναι η ψήφος τους, ψήφος διαμαρτυρίας και αηδίας απέναντι στο κατεστημένο πολιτικό σκηνικό; Ή είναι ένα συναρπαστικό πείραμα για την εφαρμογή μιας πιο άμεσης και online δημοκρατίας; Αν λάβουμε υπ' όψιν μας το προηγούμενο εγχείρημα των Σουηδών «Πειρατών» που κατάφεραν με την πρώτη, να στείλουν ένα κιόλας μέλος τους στο τρέχον ευρωκοινοβούλιο, υπάρχουν πολλές πιθανότητες η τάση αυτή να εξελιχθεί και να εξαπλωθεί και σε άλλες πόλεις και χώρες.

Αν εξαιρέσει κανείς το εξαιρετικά περιορισμένο και στοχευμένο τους πρόγραμμα, θα αναγνωρίσει ότι πίσω από αυτό κρύβονται πολύ βαθύτερες αιτίες που δικαιολογούν τα εν λόγω νεανικά εγχειρήματα και την απόφασή τους να διεκδικήσουν ενεργό ρόλο στην κεντρική πολιτική σκηνή. Διάχυτη είναι πλέον η αντίληψη ότι το πολιτικό σύστημα είναι εν πολλοίς χρεοκοπημένο, απαξιωμένο, κουρασμένο, εσωστρεφές, στερείται φαντασίας δεν παράγει πια αξίες και ιδέες, και το κυριότερο, αδυνατεί να απευθυνθεί στη νέα γενιά, να μιλήσει στη γλώσσα της, να προσφέρει λύσεις στα αδιέξοδά της, και τελικά να την εμπνεύσει.

Κάτω από αυτό το πρίσμα, η απόπειρα των «Πειρατών» θα μπορούσε να ερμηνευτεί και ως η πρώτη κίνηση για το διαζύγιο με την πολιτική όπως την είχαμε γνωρίσει ως τα τώρα, και ως το πρώτο βήμα, όσο ατελές, μετέωρο, πρωτόλειο, ή απολίτικο και να φαίνεται, για την υλοποίηση περισσότερο αμεσοδημοκρατικών πρακτικών και συμμετοχής στη λήψη αποφάσεων. Άλλωστε, η δυνατότητα των νέων τεχνολογιών πληροφορικής να ωθήσουν τις εξελίξεις προς αυτή την κατεύθυνση έχει συζητηθεί σε θεωρητικό επίπεδο πολλές φορές στο παρελθόν. Απλώς οι «Πειρατές» το έδεσαν κόμπο και το πήραν κατά γράμμα, όπως φαίνεται και από την επόμενη δήλωση:

«Εξ αιτίας της διαδραστικής φύσης του διαδικτύου, τους νόμους δεν χρειάζεται πια να στους υπαγορεύουν, αλλά μπορείς και συ ο ίδιος να υψώσεις το ανάστημά σου και να τους γράψεις». Μακάρι να ήταν έτσι απλά. Η «καλή» διακυβέρνηση βέβαια δεν είναι θέμα γρήγορης καλωδίωσης και καλού λογισμικού, κι αν οι Ισλανδοί έγραψαν Σύνταγμα μέσα από το facebook, αυτό συνέβη όχι γιατί υπήρχε το καλό εργαλείο facebook, αλλά γιατί τα τελευταία δυο χρόνια είχαν προηγηθεί όλα αυτά τα θαυμαστά στην Ισλανδία.

Πάντως το συμπέρασμα είναι ότι στον κόσμο που πεθαίνει, οι «Πειρατές» και η επιτυχία τους, αποτελούν ένα πρώτο βήμα προς την αποσαφήνιση και τη διαμόρφωση του καινούργιου.

Δεν πληρώνουμε, αν πρώτα δεν “πληρώσετε”

Αυτή είναι η ουσία της διογκούμενης άρνησης πληρωμής της καταιγίδας των επιπλέον φόρων.

Πέρα από το αυξανόμενο ποσοστό αυτών που έτσι κι αλλιώς δεν μπορούν πλέον να ανταπεξέλθουν, τίθεται και θέμα νομιμότητας και ηθικής νομιμοποίησης αυτών οι οποίοι και τα απαιτούν με έωλα άρπα-κόλλα νομοθετήματα.

Ποιοι είναι αυτοί;

Ένας βιαστής, (Στρος Καν), ένας ιδιοκτήτης του μεγαλύτερου πλυντηρίου μαύρου χρήματος (Γιουνκέρ), και τρεις εγχώριες μαριονέτες, κληρονόμοι ονομάτων (Παπανδρέου, Πάγκαλος), και ας μη λησμονούμε και περιουσιών, και ένας άλλος με όνομα μαϊμού, που παραπέμπει σε μεγάλο σόι, κατ' ουσίαν όμως σώγαμπρος, που τρέφεται από τα χρήματα ενός εύπορου πεθερού, (Βενιζέλος).

Η άρνηση πληρωμής είναι ο μόνος τρόπος όλοι αυτοί να σβηστούν δια παντός από τον χάρτη, είναι ζήτημα αξιοπρέπειας, είναι ζήτημα ήθους και τάξεως ηθικής, είναι θέμα δικαιοσύνης, είναι θέμα αντίστασης, είναι θέμα αποκατάστασης μιας κολοσσιαίας αδικίας, να επωμίζονται δηλαδή το βάρος ενός άνομου χρέους οι πλάτες των πλέον αθώων και αδύναμων πολιτών, είναι κοντολογίς μια πράξη πολιτική.

Κανείς από αυτούς που το δημιούργησαν και επωφελήθηκαν από το χρέος δεν τιμωρήθηκε ποτέ, και κανείς δεν ελέγχθηκε για την προέλευση της περιουσίας που απέκτησε. Αν δεν ανοίξει η υπόθεση “ελληνικό χρέος”, αν δεν κατονομαστούν οι ένοχοι, κι αν δεν τιμωρηθούνε σκληρά και παραδειγματικά, κανείς δεν πρόκειται να ησυχάσει και να υπακούσει. Η πληγή θα μένει ανοιχτή και θα φωνάζει. Κι αν το κάνει προς στιγμήν από φόβο και μόνο, από μέσα το μίσος θα βράζει. Μίσος όχι για τον διπλανό, αυτά τέλειωσαν πια και δεν πιάνουν, αλλά μίσος προς αυτούς που τον οδήγησαν να μισεί τον διπλανό.

Αν νομίζουν ότι θα περάσουν απ' τη μπόρα, χωρίς να βραχούν, είναι γελασμένοι. LOL!

Κι αν γυρίζαμε την πλάτη στη Δύση;

Ευτυχώς που υπάρχει η τρόικα! Τόνισε με στόμφο, και με τα σάλια να τρέχουν, το ευτραφές δουλικό, ελπίζοντας να βρει καταφύγιο στα τροφαντά της σκέλη, όταν έρθει η ευλογημένη εκείνη ώρα. Που δεν θ' αργήσει νάρθει, που δεν θ' αργήσουν ν' ανάψουν οι φωτιές στ' ανεραστα σκέλια.

Αν έχεις τέτοιους φίλους τι τους θέλεις τους εχθρούς, που λέει κι ο λαός. Ποιοι είναι όμως οι εχθροί και ποιοι οι φίλοι; Γενεές και γενεές μεγάλωσαν ακούγοντας πως η Δύση είναι καλή, και η Ανατολή κακή. Παρά ταύτα ο Έλληνας, μπορεί να κοίταζε προς το μέλι της Δύσης, όμως τη γλύκα την έπαιρνε πάντα απ' την Ανατολή. Με τα τραγούδια της και τις μουσικές της, με τους χορούς της, τα λουκούμια της, τους καφέδες της, τα σιρόπια της, τα ραχάτια, την ανθρωπιά της. Μια Ανατολή μπόλικη, και ανοιχτοχέρα, απέναντι στη δυσκοίλια και σφιχτοκώλα Δύση.

Πουλήσαμε την Ανατολή και μαζί μ' αυτή και την ψυχή μας. Φάνταξε απ' τα μπιχλιμπίδια και δες την τώρα πώς κατάντησε. Θηρίο, κι αιμοβόρο αγρίμι, παγιδευμένο στις φενάκες του και την οίηση του μυαλού του. Ανθρωποφάγος και στα συντρίμια.

Κι όμως δεν είναι αργά ακόμα. Η Έλλαδα έχει μια ωραία και “πλούσια” γειτονιά, που από κακές συμβουλές της γύρισε την πλάτη και την έκανε εχθρό. Αρνούμενη τη φύση της, δεκαετίες τώρα πάσχιζε να χωθεί στα κολλάρα και τα στενά ρούχα της Δύσης.

Ισως κερδίζαμε περισσότερα αν της στρέφαμε το πρόσωπο και της δίναμε το χέρι. Δυο φίλες ένθεν και ένθεν της ωραιότερης θάλασσας του κόσμου θα μπορούσαν να συναντιώνται το σούρουπο μεσοπέλαγα, να κουτσομπολεύουν, να κουτσοπίνουν και να σιγοτραγουδάνε τους ίδιους καημούς.

Κι αν ενώνανε μάλιστα τα βαπόρια και τ' αεροπλάνα τους, κάποιοι θα έχαναν για πάντα τον ύπνο τους. Και τα σκέλια τους θα έπαιρναν στ' αλήθεια φωτιά...

Υ.Γ. Ένα σχόλιο για την πρόσφατη επίδειξη δύναμης της Τουρκίας. Ας Υποθέσουμε ότι η Βίβιαν και η Πάολα είναι δυο κολλητές φίλες, και ότι η Πάολα έχει ένα γκόμενο τον Μήτσο. Η Πάολα κάποια στιγμή τα χαλάει με τον Μήτσο μετά από άγριο μαλλιοτράβηγμα και σκυλοκαυγά. Η Βίβιαν, δεν χάνει καιρό και την άλλη μέρα πάει και τα φτιάχνει με τον Μήτσο και ορίζουν μάλιστα και αρραβώνα. Εσείς αν ήσασταν η Πάολα, πείτε μου πώς θα αντιδρούσατε;